ପନିର କିଣିବା ସମୟରେ ଗ୍ରାହକ ଯେପରି ଅସଲି ଡେୟରୀ ଉତ୍ପାଦ ଓ ନନ୍-ଡେୟରୀ ବିକଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭେଦ କରିପାରିବେ, ସେଥିପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଓ ମାନକ ପ୍ରାଧିକରଣ (FSSAI) ନିୟମରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପାଇଁ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଛି। FSSAIର ନୋଟିଫିକେସନ୍ ଅନୁସାରେ, ଏହା ‘Prohibition and Restrictions on Sales Amendment Regulations, 2026’ ସହ ଜଡ଼ିତ ଏକ ଡ୍ରାଫ୍ଟ।

ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଦୁଗ୍ଧରୁ ମିଳିନଥିବା ଉପାଦାନରେ ତିଆରି ‘ଡେୟରୀ ଆନାଲଗ୍‌’କୁ ଅସଲି ପନିର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଡେୟରୀ ଉତ୍ପାଦ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ରୋକିବା। FSSAI ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଡେୟରୀ ଆନାଲଗ୍‌ର ନାମକରଣ ଓ ଲେବଲିଂ ନେଇ ନିୟମ ଏବଂ ପରାମର୍ଶ ଜାରି କରିଆସିଛି।

FSSAIର ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟରେ ଡେୟରୀ ଆନାଲଗ୍‌ ପାଇଁ ଅଲଗା ନାମକରଣର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଜୋର ଦିଆଯାଇଛି। ୨୦୨୫ର ଏକ FSSAI ପରାମର୍ଶ ପତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଡେୟରୀ ଆନାଲଗ୍‌ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମେନୁରେ ‘Non-dairy’ କିମ୍ବା ‘Analogue’ ଭଳି ସ୍ପଷ୍ଟ ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଏବଂ ଆନାଲଗ୍‌କୁ ପ୍ୟାକେଜ୍‌ଡ୍ ରୂପରେ ବିକ୍ରି କରିବା ନେଇ ପ୍ରସ୍ତାବ ରହିଥିଲା।

ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ରେ FSSAIର ପଶ୍ଚିମ ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟ କହିଥିଲା ଯେ cheese analogueକୁ ‘paneer’ ନାମରେ ବିକ୍ରି କରିବା ଆଇନର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଏବଂ ଏପରି ଉତ୍ପାଦକୁ ସଠିକ୍ ନାମରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଓ ଫୁଡ୍ ସର୍ଭିସ୍ ବ୍ୟବସାୟକୁ ମଧ୍ୟ ମେନୁରେ ଆନାଲଗ୍‌ ବ୍ୟବହାର ସମ୍ପର୍କରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚନା ଦେବାକୁ କୁହାଯାଇଥିଲା।

ଅସଲି ପନିର ହେଉଛି ଦୁଗ୍ଧରୁ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଏକ ଡେୟରୀ ଉତ୍ପାଦ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଡେୟରୀ ଆନାଲଗ୍‌ରେ ଦୁଗ୍ଧଜାତ ଉପାଦାନ ବଦଳରେ ଉଦ୍ଭିଦ ତେଲ/ଫ୍ୟାଟ୍ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ନନ୍-ଡେୟରୀ ଉପାଦାନ ବ୍ୟବହାର ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ପ୍ୟାକେଜିଂ ଓ ନାମକରଣରେ ଏହି ତଫାତ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବା ଗ୍ରାହକଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।