ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ମନିଟାରୀ ପଲିସି କମିଟି (MPC) ବୁଧବାର ରେପୋ ରେଟ୍‌ରେ ୨୫ ବେସିସ୍ ପଏଣ୍ଟ ବୃଦ୍ଧି ଘୋଷଣା କରିଛି। ଏହା ପରେ ରେପୋ ରେଟ୍ ୫.୨୫%ରୁ ବଢ଼ି ୫.୫୦% ହୋଇଛି। ଫେବ୍ରୁଆରୀ ୨୦୨୩ ପରେ ପ୍ରାୟ ସାଢ଼େ ୩ ବର୍ଷରେ ଏହା RBIର ପ୍ରଥମ ରେପୋ ରେଟ୍ ବୃଦ୍ଧି। ଛଅ ସଦସ୍ୟ ବିଶିଷ୍ଟ MPC ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସର୍ବସମ୍ମତିରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛି।

ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପଛରେ ବଢ଼ୁଥିବା ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଓ ତେଲ ଦର ଏକ ବଡ଼ କାରଣ। ଅଗଷ୍ଟରେ ଭାରତର ଖୁଚୁରା ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ୪.୮୨%କୁ ବଢ଼ିଛି, ଯାହା RBIର ୪% ମଧ୍ୟମ-ମିଆଦୀ ଲକ୍ଷ୍ୟଠାରୁ ଉପରେ ରହିଛି। ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆର ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ତଣାପୋଡ଼ କାରଣରୁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଛି। 

ଅନ୍ୟପଟେ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତିର ବୃଦ୍ଧି ମଧ୍ୟ ମଜବୁତ ରହିଛି। ଏପ୍ରିଲ-ଜୁନ୍ ତ୍ରୈମାସିକରେ GDP ବୃଦ୍ଧି ୭.୮% ରହିଥିଲା। ତେଣୁ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ RBI ପାଖରେ ସୁଧହାର ବଢ଼ାଇବାର ସୁଯୋଗ ରହିଥିଲା। 

ଋଣ ନେଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ କ'ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?

ରେପୋ ରେଟ୍ ବଢ଼ିବା ଫଳରେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର ଧାର ନେବା ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିପାରେ। ଏହାର ପ୍ରଭାବ ହୋମ୍ ଲୋନ୍, କାର୍ ଲୋନ୍, ପର୍ସନାଲ୍ ଲୋନ୍ ଭଳି floating-rate ଋଣର ସୁଧ ଓ EMI ଉପରେ ପଡ଼ିପାରେ। ତେବେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟାଙ୍କ କେତେ ଶୀଘ୍ର ଓ କେତେ ପରିମାଣରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଉପରେ ପକାଇବ, ତାହା ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ। 

ରେପୋ ରେଟ୍ ବୃଦ୍ଧିର ଅନ୍ୟ ଏକ ପ୍ରଭାବ ହେଉଛି FD ଓ ଅନ୍ୟ fixed-income ନିବେଶ। ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ଜମା ଉପରେ ସୁଧହାର ବଢ଼ାଇଲେ FD ନିବେଶକମାନେ ଲାଭ ପାଇପାରନ୍ତି। ତେବେ ଏହା ନିର୍ଭର କରିବ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର ନୂଆ ସୁଧହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ।

RBI ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ସହ ନିଜର monetary policy stanceକୁ “neutral”ରୁ “calibrated tightening” ଦିଗକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛି। ଏହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଓ ସୁଧହାରକୁ ନେଇ RBIର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଅଧିକ କଠୋର ହୋଇପାରେ ବୋଲି ସଙ୍କେତ ଦେଉଛି।