ସମୁଦ୍ରକୁ ମାଛ ଧରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବେ ଆହୁରି ମଜବୁତ ହେବ। ବାତ୍ୟା, ଉଚ୍ଚ ଜୁଆର, ସୁନାମି କିମ୍ବା ଖରାପ ପାଗ ଯୋଗୁଁ ସମୁଦ୍ରରେ ଫସିଯିବା ଭଳି ବିପଦରୁ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥା ISRO ଏକ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଆଧାରିତ ଯୋଗାଯୋଗ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବିକଶିତ କରିଛି।
କର୍ଣ୍ଣାଟକର ମହୀଶୂରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ଉପଯୋଗିତା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି, ରିସିଭର୍ ଲାଗିଥିବା ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକୁ ସାଟେଲାଇଟ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଝଡ଼ବାତ୍ୟା ସମ୍ପର୍କିତ ସତର୍କ ସୂଚନା ପହଞ୍ଚାଯାଇପାରିବ। ଏହାସହ ସମୁଦ୍ରରେ ଥିବା ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି ଓ ସେମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ଉପକୂଳକୁ ଫେରୁଛନ୍ତି କି ନାହିଁ, ତାହା ମଧ୍ୟ ନଜର ରଖାଯାଇପାରିବ।
ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀମାନେ ମୋବାଇଲ୍ ନେଟୱର୍କ ନଥିବା ଦୂର ସମୁଦ୍ର ଅଞ୍ଚଳରେ ମଧ୍ୟ ଜରୁରୀ ସୂଚନା ପାଇପାରିବେ।
ISRO ବିକଶିତ Vessel Communication and Support System (VCSS) ହେଉଛି ଏକ ଦୁଇ-ପାଖିଆ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ବ୍ୟବସ୍ଥା। ଏଥିରେ ମାଛଧରା ଡଙ୍ଗାରେ ବିଶେଷ ଟ୍ରାନ୍ସପଣ୍ଡର୍ ବା ଯୋଗାଯୋଗ ଉପକରଣ ଲଗାଯାଏ। ଏହି ଉପକରଣ ସାଟେଲାଇଟ୍ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରି ଡଙ୍ଗାର ଅବସ୍ଥିତି ଓ ଆବଶ୍ୟକ ସୂଚନା କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପଠାଇଥାଏ।
ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀମାନେ ଜରୁରୀ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇପାରିବେ। ଅନ୍ୟପଟେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ବାତ୍ୟା, ଖରାପ ପାଗ, ଉଚ୍ଚ ଜୁଆର ଓ ଅନ୍ୟ ବିପଦ ସମ୍ପର୍କରେ ସତର୍କ ସୂଚନା ପଠାଯାଇପାରିବ। ଡଙ୍ଗାର ଅବସ୍ଥିତି ଟ୍ରାକ୍ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଜରୁରୀ ସମୟରେ ଉଦ୍ଧାରକାରୀ ଦଳ ମଧ୍ୟ ତାହାର ସ୍ଥାନ ଜାଣିପାରିବେ।
ISROର Nabhmitra ଆପ୍ ଏହି ନେଟୱର୍କ ସହ ଯୋଡ଼ି ହୋଇ କାମ କରେ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ଡଙ୍ଗାର ଗତିବିଧି ଦେଖିବା, ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇବା ଓ ଜରୁରୀ ସୂଚନା ପାଇବା ସମ୍ଭବ।
ସମୁଦ୍ରରେ ମାଛ ଧରୁଥିବା ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ବାତ୍ୟା ଓ ଖରାପ ପାଗ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିପଦ। ଅନେକ ସମୟରେ ଉପକୂଳରୁ ବହୁ ଦୂରକୁ ଚାଲିଯାଇଥିବା ଡଙ୍ଗା ସହ ସାଧାରଣ ମୋବାଇଲ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ସମ୍ଭବ ହୋଇନଥାଏ। ଫଳରେ ପାଣିପାଗର ହଠାତ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ସମୟରେ ସୂଚନା ପହଞ୍ଚିବା କଷ୍ଟକର ହୁଏ।
କିନ୍ତୁ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଆଧାରିତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ୟାକୁ ଅନେକ ମାତ୍ରାରେ କମାଇହେବ। ବାତ୍ୟା କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚ ଜୁଆରର ସତର୍କ ସୂଚନା ସିଧାସଳଖ ଡଙ୍ଗାରେ ଥିବା ରିସିଭର୍କୁ ପଠାଯାଇପାରିବ। ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀମାନେ ଏହି ସୂଚନା ପାଇ ମାଛ ଧରିବା ବନ୍ଦ କରି ଉପକୂଳକୁ ଫେରିବା କିମ୍ବା ସୁରକ୍ଷିତ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ପାଇଁ ଆଗୁଆ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇପାରିବେ।
ISROର ଦ୍ୱିତୀୟ ପିଢ଼ିର Distress Alert Transmitter (DAT-SG) ମଧ୍ୟ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହା ଜରୁରୀ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇବା ସହ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ଆଗୁଆ ସତର୍କ ସୂଚନା ଗ୍ରହଣ କରିପାରେ। ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀ ଜରୁରୀ ସଙ୍କେତ ପଠାଇଲେ ତାହା ଗ୍ରହଣ ହୋଇଥିବା ସ୍ୱୀକୃତି ସନ୍ଦେଶ ମଧ୍ୟ ଫେରି ପାଇପାରନ୍ତି।
ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର Vessel Communication and Support Systemର ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପ୍ରସାର ଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମତ୍ସ୍ୟ ସମ୍ପଦ ଯୋଜନା (PMMSY) ଅଧୀନରେ ୩୬୪ କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟରେ ଦେଶର ୧୩ଟି ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ଏକ ଲକ୍ଷ ମାଛଧରା ଡଙ୍ଗାରେ ଟ୍ରାନ୍ସପଣ୍ଡର୍ ଲଗାଇବା ଯୋଜନା ରହିଛି।
ଏହି ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକ ଯୋଗ୍ୟ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି। ୧୦ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ରେ ମତ୍ସ୍ୟ ବିଭାଗ ପ୍ରକାଶ କରିଥିବା ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ସେତେବେଳକୁ ୪୯ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଟ୍ରାନ୍ସପଣ୍ଡର୍ ଲଗାଯାଇସାରିଥିଲା। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ISROର ବୈଷୟିକ ସହଯୋଗରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି।
ଏହି ସାଟେଲାଇଟ୍ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବେଶ୍ ଉପଯୋଗୀ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି। ୨୦୨୪ ଅକ୍ଟୋବରରେ ବାତ୍ୟା ‘ଦାନା’ ସମୟରେ ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକୁ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଟ୍ରାନ୍ସପଣ୍ଡର୍ ମାଧ୍ୟମରେ ସତର୍କ ସୂଚନା ପଠାଯାଇଥିଲା। ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କୁ ସମୁଦ୍ରରୁ ଫେରିବାକୁ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ନଯିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ସେହି ସମୟରେ ପାରାଦୀପରୁ ଦୂର ସମୁଦ୍ରରେ ଥିବା ପ୍ରାୟ ୧୨୬ଟି ଡଙ୍ଗାର ଅବସ୍ଥିତି ଉପରେ ଅଧିକାରୀମାନେ ନଜର ରଖିଥିଲେ। ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକର ଗତିବିଧି ଓ ଉପକୂଳକୁ ଫେରିବା ସମୟ ଆକଳନ କରିବା ସହଜ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ଫଳରେ ବାତ୍ୟା ଦାନା ଉପକୂଳ ଛୁଇଁବା ପୂର୍ବରୁ ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଫେରାଇ ଆଣିବାରେ ସହାୟତା ମିଳିଥିଲା।
ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତି କେବଳ ବିପଦ ସମୟରେ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ନୁହେଁ, ମାଛ ଧରିବା କାମକୁ ଅଧିକ ସହଜ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। ସାଟେଲାଇଟ୍ ମାଧ୍ୟମରେ Potential Fishing Zones (PFZ) ବା ମାଛ ମିଳିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ମିଳିପାରିବ।
ଏହି ସୂଚନା ଆଧାରରେ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀମାନେ କେଉଁ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଯାଇ ମାଛ ଧରିବେ, ତାହା ଯୋଜନା କରିପାରିବେ। ଫଳରେ ଅଯଥା ଇନ୍ଧନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ସମୟ ନଷ୍ଟ କମିପାରିବ। ଏହାସହ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୀମା ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ମଧ୍ୟ ସତର୍କ ସୂଚନା ମିଳିପାରିବ।
ସମୁଦ୍ରରେ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀଙ୍କ ଜୀବନ ସବୁବେଳେ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ। ହଠାତ୍ ପାଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ବାତ୍ୟା, ଉଚ୍ଚ ଜୁଆର ଓ ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବା ଯୋଗୁଁ ଅନେକ ସମୟରେ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଥାଏ। ISROର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏହି ସମସ୍ୟାକୁ କମାଇବାରେ ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ।
ଭୁବନେଶ୍ୱର: ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପୁଣି ଏକ ଘୂର୍ଣ୍ଣିବଳୟକୁ ନେଇ...
ଭୁବନେଶ୍ୱର: ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପୁଣି ଏକ ନୂଆ ପାଣିପାଗ ପ୍ରଣାଳ...
ଏଣିକି ସ୍କୁଲରେ ପାଠପଢ଼ା ସହ ଆଧୁନିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ଶିଖିବେ ଓ...
ଖଡ଼ଗପୁର: ଦେଶର ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଓ ଡାକ୍ତରୀ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରର...
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦେଶର ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆଧୁନିକ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍...
ଇରାନ ସହ ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଶାନ୍ତି ଆଲୋଚନାକୁ ନେଇ ଆମେରି...
ଭୁବନେଶ୍ୱର: ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ପୁଣି ଏକ ନୂଆ ପାଣିପାଗ ପ୍ରଣାଳ...
ଲକ୍ଷ୍ନୌ: ୨୦୨୭ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନକୁ ନେଇ...
