ଭାରତ ଏବେ Appleର iPhone ଉତ୍ପାଦନ ଓ ରପ୍ତାନି ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାନୁଫାକ୍ଚରିଂ ହବ୍‌ ଭାବେ ଉଭା ହେଉଛି। ୨୦୨୬-୨୭ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ୫ ମାସରେ ଭାରତରୁ ୧୩.୨ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର iPhone ରପ୍ତାନି ହୋଇଥିବା ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ଗତ ବର୍ଷର ସମାନ ସମୟ ତୁଳନାରେ ଏହା ପ୍ରାୟ ୪୭% ଅଧିକ।

ଏହି ବୃଦ୍ଧି ଭାରତର ସମଗ୍ର ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ୍ ରପ୍ତାନିରେ Appleର ବଢ଼ୁଥିବା ଭୂମିକାକୁ ଦର୍ଶାଉଛି। ଏପ୍ରିଲ୍‌ରୁ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୬ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ୍ ରପ୍ତାନି ପ୍ରାୟ ୧୫.୯୬ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାର ହୋଇଛି, ଯାହା ବର୍ଷକୁ ବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୩୬% ବୃଦ୍ଧି। Economic Times ଅନୁସାରେ, ଏହି ବୃଦ୍ଧିର ପ୍ରାୟ ୯୮% ଅଂଶ Appleର iPhone ରପ୍ତାନିରୁ ଆସିଛି।

ସେହି ସମୟରେ ଭାରତର ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ରପ୍ତାନି ୨୬.୬୬ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ରିପୋର୍ଟ ରହିଛି। ସରକାରୀ ତଥ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଭାରତର ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ରପ୍ତାନିରେ ଦ୍ରୁତ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖାଉଛି; ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୬ରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ରପ୍ତାନି ୫.୫୫ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାର ଥିଲା, ଯାହା ଗତ ବର୍ଷର ଅଗଷ୍ଟ ତୁଳନାରେ ୮୯.୮୨% ଅଧିକ।

ନୂଆ Mobile Phone Manufacturing Schemeର ଭୂମିକା

ଭାରତ ସରକାର ୨୦୨୬ରେ ₹୬୨,୫୦୦ କୋଟିର Mobile Phone Manufacturing Scheme (MPMS) ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ଏହି ଯୋଜନା ୨୦୨୬-୨୭ରୁ ୨୦୩୦-୩୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୫ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଲାଗୁ ହେବ। ଏହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ମୋବାଇଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ବଢ଼ାଇବା, ଦେଶୀୟ ଭାଲ୍ୟୁ ଆଡିସନ୍ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ସପ୍ଲାଏ ଚେନ୍‌କୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା।

ପୂର୍ବର PLI-LSEM ଯୋଜନାର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ରେ ଶେଷ ହୋଇଥିବାବେଳେ, ତାହା ପରେ MPMSକୁ ନୂଆ ନୀତି ଭାବେ ଲାଗୁ କରାଯାଇଛି। ନୂଆ ଯୋଜନାରେ ମୋବାଇଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ସହିତ ଦେଶୀୟ କମ୍ପୋନେଣ୍ଟ ସୋର୍ସିଂକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦିଆଯାଉଛି।

ସରକାରଙ୍କ ଅନୁମାନ ଅନୁସାରେ MPMSର ୫ ବର୍ଷରେ ଦେଶର ସମୁଦାୟ ମୋବାଇଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରାୟ ₹୩୯ ଲକ୍ଷ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚିପାରେ ଏବଂ ପ୍ରାୟ ୬୦,୦୦୦ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଚାକିରି ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ଆଶା ରହିଛି।

ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ Appleର ଭାରତରୁ iPhone ରପ୍ତାନି ବୃଦ୍ଧି ଦେଶର ମୋବାଇଲ୍ ଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ମାନୁଫାକ୍ଚରିଂ କ୍ଷେତ୍ରର ବିସ୍ତାରକୁ ଦର୍ଶାଉଛି। Economic Times ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଭାରତରୁ ରପ୍ତାନି ହେଉଥିବା ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ୍‌ରେ iPhoneର ଅଂଶ ଏବେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରରେ ରହିଛି।