ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ନିଜ ଜୀବନର ଅନେକ ଅକୁହା କଥା ଓ ସ୍ମୃତିକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ କଂଗ୍ରେସ ନେତ୍ରୀ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ନୂଆ ବହି। ତାଙ୍କ ସ୍ମୃତିଗ୍ରନ୍ଥ Belonging: A Journey of Love ରେ କେବଳ ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରର କାହାଣୀ ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଶ୍ୱର ବହୁ ରାଜନେତା ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କ ସହ ହୋଇଥିବା ସାକ୍ଷାତ୍ର ରୋଚକ ଅନୁଭୂତି ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି। ତତ୍କାଳୀନ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବିଲ୍ କ୍ଲିଣ୍ଟନଙ୍କ ଆଚରଣ, ଫ୍ରାନ୍ସର ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିକୋଲାସ୍ ସାର୍କୋଜିଙ୍କ ବ୍ୟବହାର ଓ ବ୍ରିଟେନ୍ର ରାଜପରିବାର ସହ ଜଡ଼ିତ ସ୍ମୃତି ଏବେ ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଛି।

ବିଲ୍ କ୍ଲିଣ୍ଟନଙ୍କୁ ନେଇ ସୋନିଆଙ୍କ ରୋଚକ ଅନୁଭୂତି

ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ନିଜ ବହିରେ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ତତ୍କାଳୀନ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବିଲ୍ କ୍ଲିଣ୍ଟନଙ୍କ ଭାରତ ଗସ୍ତ ସମୟର ଏକ ଘଟଣା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି। ସେତେବେଳେ କ୍ଲିଣ୍ଟନ ତାଙ୍କ ଝିଅ ଚେଲ୍ସି ଓ ଅନ୍ୟ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ସହ ଦିଲ୍ଲୀର ଶେରାଟନ୍ ହୋଟେଲ୍ରେ ରହୁଥିଲେ। ସୋନିଆ ତତ୍କାଳୀନ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କୁ ଭେଟିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ।

ସୋନିଆଙ୍କ ଲେଖା ଅନୁସାରେ, କ୍ଲିଣ୍ଟନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମିଳାମିଶା କରୁଥିବା ଓ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଭଳି ମନେ ହୋଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ କାଶ୍ମୀର ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ନିଜର ମତ ଓ ଆକଳନ ରଖିବାକୁ ସେ ଅଧିକ ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲେ। କାଶ୍ମୀରକୁ ସେ ଏକ ‘ପରମାଣୁ ଯୁଦ୍ଧର ସମ୍ଭାବ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ର’ ଏବଂ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବିପଜ୍ଜନକ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ବୋଲି କହିଥିବା କଥା ସୋନିଆ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି।

ଏହା ସହ ୨୦୦୦ରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ କ୍ଲିଣ୍ଟନଙ୍କ ସମ୍ମାନରେ ଆୟୋଜନ କରିଥିବା ଏକ ରିସେପ୍ସନ୍ର ଘଟଣା ମଧ୍ୟ ବହିରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ସୋନିଆ। ମୋନିକା ଲେୱିନ୍ସ୍କି ବିବାଦ ସେତେବେଳକୁ କିଛିଟା ଶାନ୍ତ ପଡ଼ିଥିଲେ ମଧ୍ୟ କ୍ଲିଣ୍ଟନଙ୍କ ପୁରୁଣା ଅଭ୍ୟାସ ଯାଇନଥିଲା ବୋଲି ସେ ନିଜ ଅନୁଭୂତିରେ ଲେଖିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ରିସେପ୍ସନ୍ରେ କ୍ଲିଣ୍ଟନ ମଝିରେ ମଝିରେ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଚୋରା ନଜରରେ ଦେଖୁଥିଲେ। ଏହି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଅବଲୋକନ ଏବେ ବହିର ଚର୍ଚ୍ଚିତ ଅଂଶ ହୋଇଛି।

ସାର୍କୋଜିଙ୍କ ବ୍ୟବହାରକୁ ‘ଅହଂକାରପୂର୍ଣ୍ଣ’ କହିଲେ ସୋନିଆ

ଫ୍ରାନ୍ସର ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିକୋଲାସ୍ ସାର୍କୋଜିଙ୍କ ସହ ହୋଇଥିବା ସାକ୍ଷାତ୍ର ଅନୁଭୂତି ମଧ୍ୟ ସୋନିଆ ବହିରେ ଲେଖିଛନ୍ତି। ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ସାର୍କୋଜି ଭାରତ ଗସ୍ତରେ ଆସିଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ସେତେବେଳର ସାଥୀ କାର୍ଲା ବ୍ରୁନି ତାଙ୍କ ସହ ଆସିନଥିଲେ। ଅବିବାହିତ ଥିବାରୁ ଔପଚାରିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଅସୁବିଧା ହୋଇପାରେ ବୋଲି ତାଙ୍କୁ ବ୍ରୁନିଙ୍କୁ ନ ଆଣିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଥିବା କଥା ସୋନିଆ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି।

ଏକ ଭୋଜି ସମୟରେ ତତ୍କାଳୀନ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମହମ୍ମଦ ହମିଦ୍ ଅନସାରୀଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସାର୍କୋଜିଙ୍କୁ ବିବାହ ଯୋଜନା ଓ କାର୍ଲା ବ୍ରୁନିଙ୍କୁ ମନେ ପକାଉଛନ୍ତି କି ନାହିଁ ବୋଲି ମଜାଳିଆ ଢଙ୍ଗରେ ପଚାରିଥିଲେ। ସୋନିଆଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅନୁସାରେ, ସାର୍କୋଜି ଏହି ପ୍ରଶ୍ନରେ ଅସହଜ ହୋଇନଥିଲେ; ବରଂ ନିଜ ପ୍ରେମଜୀବନ ସମ୍ପର୍କରେ ଉତ୍ସାହର ସହ କହିବା ସହ ଫୋନ୍ରେ କାର୍ଲାଙ୍କୁ ବାର୍ତ୍ତା ପଠାଉଥିଲେ।

କିଛି ବର୍ଷ ପରେ ସାର୍କୋଜି ଓ କାର୍ଲା ବ୍ରୁନି ବିବାହ କରିବା ପରେ ସୋନିଆଙ୍କର ପୁଣି ସେମାନଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ୍ ହୋଇଥିଲା। ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନମୋହନ ସିଂହ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭୋଜିର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ। ସେଠାରେ କାର୍ଲା ବ୍ରୁନିଙ୍କୁ ସୋନିଆ ଶାଳୀନ, ସୁନ୍ଦର ଓ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ମହିଳା ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।

କିନ୍ତୁ ସାର୍କୋଜିଙ୍କ ଆଚରଣ ତାଙ୍କୁ ପସନ୍ଦ ଆସିନଥିଲା। ସେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ କ’ଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ସେ ବିଷୟରେ ନିଜ ମତ ରଖୁଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ଶୈଳୀ ଅହଂକାରପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଗିଥିଲା ବୋଲି ସୋନିଆ ଲେଖିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ, ସାମ୍ନାରେ ବସିଥିବା ମନମୋହନ ସିଂହ ବୟସ, ଅଭିଜ୍ଞତା ଓ ଜ୍ଞାନରେ ସାର୍କୋଜିଙ୍କଠାରୁ ବରିଷ୍ଠ ଥିଲେ।

ପ୍ରିନ୍ସେସ୍ ଡାଏନାଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଭାବପ୍ରବଣ ସୋନିଆ

ବହିରେ ବ୍ରିଟେନ୍ର ରାଜପରିବାର ଏବଂ ବିଶେଷକରି ପ୍ରିନ୍ସେସ୍ ଡାଏନାଙ୍କ ସହ ଜଡ଼ିତ ଅନେକ ସ୍ମୃତିକୁ ମଧ୍ୟ ସୋନିଆ ସ୍ଥାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଲେଖା ଅନୁସାରେ, ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର ଓ ବ୍ରିଟିଶ୍ ରାଜପରିବାର ମଧ୍ୟରେ ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ି ସମ୍ପର୍କ ରହିଆସିଥିଲା। ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ପ୍ରିନ୍ସ ଚାର୍ଲସଙ୍କ ସହ ମଧ୍ୟ ଭଲ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲା।

ସୋନିଆ ଡାଏନାଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ମହିଳା ଭାବେ ମନେ ପକାଇଛନ୍ତି। ୧୯୮୧ରେ ରାଜୀବ ଓ ସୋନିଆ ଡାଏନା ଏବଂ ପ୍ରିନ୍ସ ଚାର୍ଲସଙ୍କ ବିବାହରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଡାଏନାଙ୍କୁ ବଧୂ ବେଶରେ ଦେଖିଥିବା ମୁହୂର୍ତ୍ତକୁ ସେ ଭୁଲିପାରିନାହାନ୍ତି ବୋଲି ଲେଖିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ୧୯୯୨ରେ ରାଜକୀୟ ଦମ୍ପତି ଭାରତ ଆସିବା ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କ ବୈବାହିକ ଜୀବନରେ ସମସ୍ୟା ଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟ ଜଣାପଡ଼ୁଥିଲା ବୋଲି ସୋନିଆ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି।

ଡାଏନାଙ୍କ ‘ନନ୍ନା’ ସହ ଇଟାଲୀୟ ଭାଷାରେ କଥା

୧୯୯୨ରେ ପ୍ରିନ୍ସ ଚାର୍ଲସ ଓ ଡାଏନା ଭାରତ ଗସ୍ତ ସମୟରେ ତାଜମହଲ୍ ସମ୍ମୁଖରେ ଡାଏନା ଏକାକୀ ବସି ଫଟୋ ଉଠାଇଥିବା ଦିନ ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରକୁ ଚା’ ପାନ ପାଇଁ ଯାଇଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ସୋନିଆଙ୍କ ମା’ ମଧ୍ୟ ଭାରତରେ ଥିଲେ। ସୋନିଆଙ୍କ ଝିଅ ପ୍ରିୟଙ୍କା ନିଜ ଜେଜେମା’ଙ୍କୁ ଡାଏନାଙ୍କ ସହ ପରିଚୟ କରାଇବାକୁ ଜିଦ୍ କରିଥିଲେ।

ଡାଏନା ସୋନିଆଙ୍କ ମା’ଙ୍କୁ ଚୁପ୍ଚାପ୍ ବସିଥିବା ଦେଖି କାରଣ ପଚାରିଥିଲେ। ଏହାର ଉତ୍ତରରେ ପ୍ରିୟଙ୍କା କହିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ଜେଜେମା’ କେବଳ ଇଟାଲୀୟ ଭାଷା ଜାଣନ୍ତି, ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ କଥା ନ କହିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ଏହା ଶୁଣି ଡାଏନା ହସି ଉଠିଥିଲେ ଏବଂ ସୋନିଆଙ୍କ ମା’ଙ୍କ ହାତ ଧରି ଇଟାଲୀୟ ଭାଷାରେ ଅଭିବାଦନ ଜଣାଇଥିଲେ। ବିଦାୟ ନେବାବେଳେ ସେ ପଛକୁ ବୁଲି ସୋନିଆଙ୍କ ମା’ଙ୍କୁ ‘ସିଆଓ, ନନ୍ନା’ ବୋଲି ଡାକିଥିଲେ। ଏହି ଘଟଣାକୁ ଡାଏନାଙ୍କ ଉଷ୍ମ ଓ ଆତ୍ମୀୟ ବ୍ୟବହାରର ଉଦାହରଣ ଭାବେ ସୋନିଆ ମନେ ପକାଇଛନ୍ତି।

ଡାଏନାଙ୍କ ସହ ଶେଷ ସାକ୍ଷାତ୍ର ସ୍ମୃତି

ସୋନିଆ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ପରେ ଲଣ୍ଡନରେ ମଧ୍ୟ ଡାଏନାଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ସାକ୍ଷାତ୍ ହୋଇଥିଲା। ଥରେ ଏକ ହେୟାର୍ ଡ୍ରେସର୍ଙ୍କ ପାଖରେ ଡାଏନା ତାଙ୍କ ପାଖରେ ବସିଥିବା ଦେଖି ସୋନିଆ ଏକ ଛୋଟ କାଗଜରେ ‘Hi’ ଲେଖି ତାଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଚାହିଁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଭୁଲ୍ରେ ‘Hi’ ବଦଳରେ ‘Hye’ ଲେଖିଦେଇଥିଲେ। ଏହା ଦେଖି ସେ ଅସହଜ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଡାଏନା ସେହି ଚିଠିକୁ ନିଜ ବ୍ୟାଗ୍ରେ ରଖିଦେଇଥିଲେ। ଉଭୟେ ଚୁପ୍ଚାପ୍ କିଛି ସମୟ କଥା ହୋଇଥିଲେ। ଏହାକୁ ସୋନିଆ ଡାଏନାଙ୍କ ସହ ନିଜର ଶେଷ ସାକ୍ଷାତ୍ ବୋଲି ଲେଖିଛନ୍ତି।

ଡାଏନାଙ୍କୁ ନେଇ ସମାଜରେ ଅନେକ ସମାଲୋଚନା ହେଉଥିବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ସୋନିଆ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ସହାନୁଭୂତି ରଖିଥିବା କଥା ବହିରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ, ଡାଏନାଙ୍କ ଜୀବନରେ ଥିବା ସମସ୍ୟା ଓ ମାନସିକ ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ବୁଝିବା ଜରୁରୀ ଥିଲା।

ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ମୃତିରେ ଭରା ୫୪୪ ପୃଷ୍ଠାର ବହି

Belonging: A Journey of Love ହେଉଛି ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ୫୪୪ ପୃଷ୍ଠାର ସ୍ମୃତିଗ୍ରନ୍ଥ। ଏଥିରେ ଇଟାଲୀରେ କଟିଥିବା ତାଙ୍କ ପିଲାଦିନରୁ ଭାରତ ଆସିବା, ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ପରିଚୟ ଓ ବିବାହ, ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରର ଜୀବନ, ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରବେଶ ଏବଂ ଜୀବନର ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣା ସ୍ଥାନ ପାଇଛି। ଏହି ପୁସ୍ତକ ହାର୍ପରକଲିନ୍ସ ଇଣ୍ଡିଆ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।

ବହିର ଏହି ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ମୃତି ଓ ଅନୁଭୂତି ଉପରେ ଆଧାରିତ। ବିଶ୍ୱର ପ୍ରମୁଖ ନେତା ଓ ରାଜପରିବାରର ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କ ସାକ୍ଷାତ୍ର ଏହି ବର୍ଣ୍ଣନା ପୁସ୍ତକକୁ ନେଇ ପାଠକଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ବଢ଼ାଇଛି।