ଭାରତର defence manufacturing ecosystemରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖାଯାଉଛି। କେବଳ ancillary supplier କିମ୍ବା component manufacturer ଭାବେ କାମ କରୁଥିବା ଯୁବ କମ୍ପାନୀମାନେ ଏବେ drones, missiles, satellites, launch vehicles ଓ advanced military technologies ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିକଶିତ କରୁଛନ୍ତି।

India Today Conclave – South 2026ରେ ଏହି ବିଷୟରେ କଥା ହେବା ସମୟରେ National Security Advisory Boardର ସଦସ୍ୟ ଏବଂ DRDOର ପୂର୍ବତନ chairman G. Satheesh Reddy ଭାରତୀୟ defence ଓ aerospace startup ecosystemର ବୃଦ୍ଧିକୁ ଏକ “revolution” ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।

Drone ଏବଂ Cyber Securityରେ Startupର ବଡ଼ ଭୂମିକା

Reddyଙ୍କ ମତରେ, ଯେଉଁ defence technologies ପୂର୍ବରୁ ବଡ଼ public sector organisations କିମ୍ବା established companiesମାନଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଥିଲା, ସେହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏବେ startups ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଛନ୍ତି।

ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଦେଶର drone sectorର ପ୍ରାୟ 90% ଅଂଶ startups ସହ ଜଡ଼ିତ। Cyber security କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ startupsର ଭୂମିକା ବହୁତ ବଢ଼ିଛି।

ଏହା ସହ ଭାରତୀୟ startups satellites, launch vehicles, synthetic aperture radar, hyperspectral payloads ପରି advanced technologies ଉପରେ କାମ କରୁଛନ୍ତି।

Complete Defence Systems ତିଆରି କରୁଛି Private Industry

ପରିବର୍ତ୍ତନ କେବଳ କିଛି technology କିମ୍ବା components ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ନୁହେଁ। Private companies ଏବେ complete defence systems ବିକଶିତ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି।

Reddyଙ୍କ କଥା ଅନୁଯାୟୀ, missiles, bombs, tanks, armoured vehicles ଓ guns ପରି defence equipment private industry ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ତିଆରି ହେଉଛି।

ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରାୟ 12ରୁ 13 ପ୍ରକାର missile private industry ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମାଣ ହେଉଛି।

Job Seekerରୁ Global Product Builder

Reddy କହିଛନ୍ତି, ଭାରତୀୟ ଯୁବ entrepreneursଙ୍କ mindsetରେ ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଛି।

ପୂର୍ବରୁ ଯୁବମାନେ ମୁଖ୍ୟତଃ job ଖୋଜୁଥିଲେ କିମ୍ବା ବଡ଼ public sector companies ପାଇଁ ancillary supplier ହେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଏବେ ନୂଆ generation globally competitive products ତିଆରି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।

ଭାରତୀୟ startups ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ କେତେକ technologies ପ୍ରତି ବିଦେଶୀ companies ଏବଂ countriesମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଗ୍ରହ ଦେଖାଉଛନ୍ତି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

iDEX ଓ TDF ଦେଉଛି Government Support

Defence startup ପାଇଁ ideaକୁ actual production ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେବା ଏକ ବଡ଼ challenge। ଏହା ପାଇଁ ସରକାର ବିଭିନ୍ନ funding ଓ procurement mechanism ଆଣିଛନ୍ତି।

Reddy କହିଛନ୍ତି ଯେ Innovations for Defence Excellence କିମ୍ବା iDEX ମାଧ୍ୟମରେ 620ରୁ ଅଧିକ startupsକୁ funding ମିଳିଛି। DRDOର Technology Development Fund କିମ୍ବା TDF ମାଧ୍ୟମରେ ମଧ୍ୟ industries ଓ startupsକୁ support ଦିଆଯାଉଛି।

ବିଭିନ୍ନ government funding mechanism ମାଧ୍ୟମରେ 700ରୁ ଅଧିକ startups ଓ industries funding ପାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

Defence acquisition processରେ ହୋଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଫଳରେ iDEX କିମ୍ବା TDF challenge ସଫଳତାର ସହ ପୂରଣ କରୁଥିବା companies ପାଇଁ procurement processକୁ ଯିବାର ସୁଯୋଗ ବଢ଼ୁଛି।

କେତେକ provisions ଅନୁଯାୟୀ, established revenue history ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ startups ₹300 crore ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ orders ପାଇପାରିବେ ବୋଲି Reddy କହିଛନ୍ତି।

Defence Manufacturingରେ Private Sectorର ବୃଦ୍ଧି

Indiaର defence manufacturing ecosystemରେ ବର୍ତ୍ତମାନ 25,000ରୁ ଅଧିକ industries tier-1 ଓ tier-2 suppliers ଭାବେ କାମ କରୁଛନ୍ତି।

ଏହାସହ 130ରୁ ଅଧିକ private industries DRDO ସହ development-cum-production partners ଭାବେ କାମ କରୁଛନ୍ତି।

ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଥିବା public-sector-dominated modelରୁ ଏକ ବଡ଼ shift ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

Indigenous Content 65-70%କୁ ବୃଦ୍ଧି

Reddyଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ପ୍ରାୟ 15 ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ armed forces ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା equipment ଓ weaponsରେ indigenous content ପ୍ରାୟ 30-35% ଥିଲା।

ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି share ପ୍ରାୟ 65-70%କୁ ବଢ଼ିଛି। Armed forcesମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ indigenous defence systems ପ୍ରତି confidence ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

Defence Exportରେ ବୃଦ୍ଧି

ଭାରତୀୟ defence products ଏବେ international supply chainsରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନ ପାଉଛି।

Reddyଙ୍କ କଥା ଅନୁଯାୟୀ, defence exports ପୂର୍ବବର୍ଷର ₹23,622 croreରୁ ବଢ଼ି ଏବର୍ଷ ₹38,458 croreରେ ପହଞ୍ଚିଛି।

ଏବେ ଭାରତର ପରବର୍ତ୍ତୀ ବଡ଼ challenge ହେଉଛି ଏହି startupsମାନଙ୍କୁ scale-up କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଏମିତି defence companiesରେ ପରିଣତ କରିବା, ଯେଉଁମାନେ India ସହ global market ପାଇଁ ମଧ୍ୟ advanced defence systems develop ଓ manufacture କରିପାରିବେ।