ଓଡ଼ିଶାର ଜମି ପରିଚାଳନା ଓ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ହୋଇଥିବାComptroller and Auditor General (CAG)ଅଡିଟ୍ରେ ରାଜ୍ୟରେ ଶିଳ୍ପ ପାଇଁ ଆବଣ୍ଟିତ ଜମିର ବ୍ୟବହାରକୁ ନେଇ ଅନେକ ଅନିୟମିତତା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। CAG ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ୧୯୮୧ରୁ ୨୦୨୧ ମଧ୍ୟରେ ଶିଳ୍ପ ଓ ସହଯୋଗୀ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଆବଣ୍ଟିତ୧୨,୩୯୩.୬୫୧ ଏକର ଜମିନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇନଥିଲା। ଆଉ୨୫୨.୬୯୨ ଏକର ଜମିଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଆବଣ୍ଟିତ ହୋଇଥିଲା, ତା’ଠାରୁ ଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଅଡିଟ୍ରେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି।

ନିୟମ ଅନୁସାରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଜମି ବ୍ୟବହାର ନହେଲେ ତାହାକୁ ସରକାର ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରିପାରିବେ। କିନ୍ତୁ ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପ୍ରଭାବୀ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ହୋଇନଥିବା CAG ଦର୍ଶାଇଛି। ଆବଣ୍ଟିତ ଜମିର ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ନିୟମିତ ନଜରଦାରି ଓ ରିପୋର୍ଟିଂ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ ଥିବା ଅଡିଟ୍ରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।

ସରକାରୀ ଜମି ଜବରଦଖଲ

CAG ରିପୋର୍ଟର ଆଉ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ହେଉଛି, ନମୁନା ଭାବେ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇଥିବା ଅଞ୍ଚଳରେ୬୬୮.୮୯୩ ଏକର ସରକାରୀ ଜମି, ଯାହାର ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ₹୫୯୭.୮୭ କୋଟି, ଅନଧିକୃତ ଦଖଲରେ ଥିଲା। ଏଥିରେ ଗୋଚର, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ସାମୁଦାୟିକ ଜମି ମଧ୍ୟ ରହିଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି। ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ବାଣିଜ୍ୟିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ, ଶିଳ୍ପ ଓ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଏହି ଜମି ଦଖଲ ହୋଇଥିବା ଅଡିଟ୍ରେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି।

କୃଷି ଜମିର ଅନଧିକୃତ ବ୍ୟବହାର

ଅଡିଟ୍ ହୋଇଥିବା୨୪ଟି ତହସିଲରେ ୫୦୪.୭୬୮ ଏକର କୃଷି ଜମିନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଳନ ନକରି ଅଣକୃଷି କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟ CAG ଦର୍ଶାଇଛି। ଏଥିରେ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ, ଶିଳ୍ପ, ହୋଟେଲ, ଧାର୍ମିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ, ଆବାସିକ ଓ ବାଣିଜ୍ୟିକ ପ୍ରକଳ୍ପ ରହିଛି।

CAG ରିପୋର୍ଟରେ ଗ୍ରାମ ଭିତ୍ତିକ ଲ୍ୟାଣ୍ଡ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗଠନ, ଅବ୍ୟବହୃତ ଜମିର ନିୟମିତ ଯାଞ୍ଚ, ଆବଣ୍ଟିତ ଜମିର ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଏବଂ ସରକାରୀ ଜମିର ଜବରଦଖଲ ରୋକିବା ପାଇଁ ପ୍ରଭାବୀ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ସୁପାରିଶ କରାଯାଇଛି।