ଭୁବନେଶ୍ୱର: ଭବିଷ୍ୟତର ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଉପକରଣରେ ତଥ୍ୟକୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ନୂଆ ବୈଜ୍ଞାନିକ ସମ୍ଭାବନା ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିଛନ୍ତି IIT ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଗବେଷକ ଡ. ମନୀଷ କୁମାର ମହାନ୍ତ। ସେ ସିଲଭର ଆୟୋଡାଇଡ୍ (AgI) ନାମକ ଏକ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟରର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପୃଷ୍ଠରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ସ୍ପିନ୍କୁ ସ୍ଥିର ରଖିବାର ସମ୍ଭାବନା ଚିହ୍ନଟ କରିଛନ୍ତି।
ଏହି ଗବେଷଣା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଅଧିକ ଦକ୍ଷ, ଦ୍ରୁତ ଏବଂ କମ୍ ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଉପକରଣ ବିକାଶ ପାଇଁ ନୂଆ ଦିଗ ଖୋଲିପାରେ। ତେବେ ଏହା ଏକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତଭିତ୍ତିକ ଗବେଷଣା; ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାରିକ ଉପକରଣରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ଆହୁରି ପରୀକ୍ଷା ଓ ଗବେଷଣା ଆବଶ୍ୟକ।
ସାଧାରଣ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସରେ ତଥ୍ୟ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଆବେଶକୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ଆଉ ଏକ ମୌଳିକ ଗୁଣ ରହିଛି, ଯାହାକୁ ‘ସ୍ପିନ୍’ କୁହାଯାଏ। ଏହି ସ୍ପିନ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତଥ୍ୟ ବହନ ଓ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ବିଜ୍ଞାନକୁ ସ୍ପିନ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ କୁହାଯାଏ।
ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଭବିଷ୍ୟତର କମ୍ପ୍ୟୁଟର୍ ଓ ଅନ୍ୟ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଉପକରଣକୁ ଅଧିକ ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ଶକ୍ତି-ସଞ୍ଚୟକାରୀ କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ରଖେ। କିନ୍ତୁ ଏହାର ଏକ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ ହେଉଛି, ସମୟ ସହିତ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ସ୍ପିନ୍ର ଦିଗ ବଦଳିଯାଏ ଏବଂ ଏହା ଫଳରେ ସଂରକ୍ଷିତ ତଥ୍ୟ ହରାଇବାର ଆଶଙ୍କା ରହେ।
ଡ. ମହାନ୍ତଙ୍କ ଗବେଷଣାରେ ସିଲଭର ଆୟୋଡାଇଡ୍ (AgI) ର (110) ପୃଷ୍ଠରେ ‘ପର୍ସିଷ୍ଟେଣ୍ଟ ସ୍ପିନ୍ ଟେକ୍ସଚର୍’ (Persistent Spin Texture – PST) ନାମକ ଏକ କ୍ୱାଣ୍ଟମ୍ ଗୁଣ ରହିପାରିବ ବୋଲି ଦେଖାଯାଇଛି। ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ସ୍ପିନ୍ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦିଗରେ ଅଧିକ ସ୍ଥିର ରହିପାରେ।
ଏହା ଫଳରେ ସ୍ପିନ୍ର ସ୍ଥିରତା ନଷ୍ଟ ହେବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା କମିପାରେ ଏବଂ ସ୍ପିନ୍ ଆଧାରିତ ତଥ୍ୟ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ରହିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଗବେଷକ ଏହି ନିଷ୍କର୍ଷରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ପ୍ରଥମ-ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଭିତ୍ତିକ କ୍ୱାଣ୍ଟମ୍ ସିମୁଲେସନ୍ ଏବଂ ଗାଣିତିକ ମଡେଲ୍ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ।
ଏହି ଅଧ୍ୟୟନର ଆଉ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ହେଉଛି, ମଧ୍ୟମ ମାତ୍ରାର ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଚାପ ବା ଷ୍ଟ୍ରେନ୍ର ପ୍ରଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ସ୍ପିନ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସ୍ଥିର ରହିପାରିବ। ତେବେ ପଦାର୍ଥର ପୃଷ୍ଠରେ ଲମ୍ବ ଭାବେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ କ୍ଷେତ୍ର ପ୍ରୟୋଗ କଲେ ଏହି ସ୍ପିନ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବିଚଳିତ ହୋଇପାରେ।
ଏହା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଙ୍କେତ, କାରଣ ବିଦ୍ୟୁତ୍ କ୍ଷେତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ସ୍ପିନ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଭବିଷ୍ୟତରେ ସ୍ପିନ୍ ଆଧାରିତ ଉପକରଣ ତିଆରି କରିବାରେ ଏହା ଉପଯୋଗୀ ହୋଇପାରେ।
ସିଲଭର ଆୟୋଡାଇଡ୍ ଉପରେ ଅଧ୍ୟୟନ ସହ ଡ. ମହାନ୍ତ OsSi ନାମକ ବଲ୍କ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟରରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଅସାଧାରଣ ସ୍ପିନ୍ ପ୍ୟାଟର୍ନକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଦୁଇଟି ନୂଆ ଗାଣିତିକ ମଡେଲ୍ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ଅଣ-ଚୁମ୍ବକୀୟ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟରରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ର ସ୍ପିନ୍ ବ୍ୟବହାର ସମ୍ପର୍କିତ ବୈଜ୍ଞାନିକ ବୁଝାମଣାକୁ ଆହୁରି ଆଗକୁ ନେଇପାରେ।
ତାଙ୍କର ଏହି ଗବେଷଣା Physical Review B ନାମକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। IIT ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ରାମାନୁଜନ ଫ୍ୟାକଲ୍ଟି ଭାବେ ଯୋଗଦେବା ପରେ ଏହା ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗବେଷଣା ପ୍ରକାଶନ ବୋଲି ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି।
ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ: ବିଶ୍ୱର ଦୁଇଟି ବଡ଼ ମଦ ବଜାର ଆମେରିକା ଓ ଚୀନ...
ନିର୍ମାଣ ରାସାୟନିକ ବ୍ୟବସାୟରେ ରାମକୋର ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ଦ...
ଭୁବନେଶ୍ୱର: ଆଜିକାଲି ଅନେକ ଲୋକ ନିଜ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମ୍ପର୍କର...
ଦୀପାବଳି ପରେ ଖୋଲିଲା ବଜାର, ନିବେଶକଙ୍କ ମୁହଁରେ ହସ ଦୀ...
ନୂଆ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ଏକାଠି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟର...
ପିଢ଼ି ଅନୁସାରେ ବଦଳୁଛି ସଞ୍ଚୟର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାରତରେ ଟଙ୍କା...
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: କ୍ୟାନ୍ସର ଚିକିତ୍ସା କରାଉଥିବା ରୋଗୀ ଓ ସେମାନ...
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦେଶରେ ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବେ ଏକ ଗମ୍ଭୀର ଜନସ୍ୱା...
