Heart Attack ପରେ ଅନେକ ରୋଗୀ ଚାଲିବା, ସିଡ଼ି ଚଢ଼ିବା କିମ୍ବା Exercise କରିବାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତିତ ରହନ୍ତି। ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ଶାରୀରିକ ପରିଶ୍ରମ କଲେ ହୃଦୟ ଉପରେ ଅଧିକ ଚାପ ପଡ଼ିପାରେ ବୋଲି ଅନେକଙ୍କ ମନରେ ଭୟ ରହିଥାଏ। କିନ୍ତୁ Heart Attack ପରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବେଡ୍ ରେଷ୍ଟ ହିଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ନୁହେଁ। ଚିକିତ୍ସା ସଫଳ ହେବା ପରେ ରୋଗୀଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ସ୍ଥିର ଥିଲେ ଡାକ୍ତରମାନେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଶାରୀରିକ ଗତିବିଧି ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ କହିଥାନ୍ତି।

Heart Attack ପରେ କେବେ Walking ଆରମ୍ଭ କରିବେ?

ଶାରୀରିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଆରମ୍ଭ କରିବାର ସମୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ। Heart Attack କେତେ ଗୁରୁତର ଥିଲା, କେଉଁ ଚିକିତ୍ସା ଦିଆଯାଇଛି, ହୃଦୟର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତା କିପରି ଅଛି ଏବଂ କୌଣସି complication ରହିଛି କି ନାହିଁ—ଏସବୁ ଉପରେ ଏହା ନିର୍ଭର କରେ।

ରୋଗୀ ସ୍ଥିର ଥିଲେ ଏବଂ Heart Attackର ଚିକିତ୍ସା ସଫଳ ହୋଇଥିଲେ, ହସ୍ପିଟାଲରେ ଥିବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ୨୪ରୁ ୪୮ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ହାଲୁକା ଗତିବିଧି ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ। ଏଥିରେ ବସିବା, ଠିଆ ହେବା ଏବଂ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ନିରୀକ୍ଷଣରେ ଅଳ୍ପ ଦୂର ଚାଲିବା ସାମିଲ ହୋଇପାରେ।

ଘରକୁ ଫେରିବା ପରେ Walking ସାଧାରଣତଃ Exercise ଆରମ୍ଭ କରିବାର ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ ଉପାୟ ଭାବେ ଧରାଯାଏ। ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁସାରେ ପ୍ରାୟ ୧୫ରୁ ୨୦ ମିନିଟ୍ ଆରାମଦାୟକ ଗତିରେ ଦିନକୁ ଥରେ କିମ୍ବା ଦୁଇଥର ଚାଲିବାରୁ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇପାରେ।

କେବେ Stair Climbing କରିପାରିବେ?

ସମତଳ ରାସ୍ତାରେ କୌଣସି ଅସୁବିଧା ନହୋଇ ଚାଲିପାରିବା ପରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ସିଡ଼ି ଚଢ଼ିବା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ସିଡ଼ି ଚଢ଼ିବା ସମୟରେ ତରବର ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ସିଡ଼ି ଚଢ଼ିବା ବେଳେ ଭାରୀ ବ୍ୟାଗ୍ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଓଜନ ବୋହିବାରୁ ମଧ୍ୟ ଦୂରେଇବା ଉଚିତ। ଛାତିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଅସାଧାରଣ ଭାବେ ନିଃଶ୍ୱାସ ନେବାରେ କଷ୍ଟ, ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ଥକାପଣ ଅନୁଭବ ହେଲେ ତୁରନ୍ତ ଗତିବିଧି ବନ୍ଦ କରି ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନେବା ଆବଶ୍ୟକ।

Heart Attack ପରେ କେତେ ଦିନରେ ସମସ୍ତେ ସିଡ଼ି ଚଢ଼ିପାରିବେ—ଏଭଳି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସମସ୍ତ ରୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ଲାଗୁ ହୁଏ ନାହିଁ।

Exercise କେବେ ଆରମ୍ଭ କରିବେ?

ହସ୍ପିଟାଲରୁ ଡିସଚାର୍ଜ ହେବା ପରେ ସଙ୍ଗେସଙ୍ଗେ ଜୋରଦାର Exercise ଆରମ୍ଭ କରିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ। Cardiologistଙ୍କ ଅନୁମତି ମିଳିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ Vigorous Workout, Intense Cardio ଏବଂ Heavy Weight Liftingରୁ ଦୂରେଇବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି।

କେତେକ ରୋଗୀଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରାୟ ଏକ ମାସ ପରେ ହାଲୁକା ଓଜନ ଉଠାଇବା ଭଳି Exercise ବିଚାର କରାଯାଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଏହା ରୋଗୀଙ୍କ Recovery ଏବଂ 2D Echocardiogram ଭଳି ପରୀକ୍ଷାର ଫଳ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ। ତେଣୁ ଠିକ୍ ସମୟ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବେ ଚିକିତ୍ସା କରୁଥିବା ଡାକ୍ତର।

Cardiac Rehabilitation କାହିଁକି ଜରୁରୀ?

Heart Attack ପରେ Recoveryରେ Cardiac Rehabilitation ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏଥିରେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ନିରୀକ୍ଷଣରେ Exercise ସହ Lifestyle ଏବଂ Cardiovascular Risk Factor ବିଷୟରେ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ।

ଏହା ଧୀରେ ଧୀରେ Exercise କ୍ଷମତା ଓ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ବଢ଼ାଇବାରେ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। ଏଥିସହ Diet, ଓଜନ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, Smoking ବନ୍ଦ କରିବା ଏବଂ High BP, Diabetes ଓ High Cholesterol ଭଳି ସମସ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନେଇ ମଧ୍ୟ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇପାରେ।

କେଉଁ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଦେଲେ Exercise ବନ୍ଦ କରିବେ?

Exercise କରୁଥିବା ସମୟରେଛାତି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଅସାଧାରଣ କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ନିଃଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ, ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା, ବେହୋସ ହେବା କିମ୍ବା ହୃଦସ୍ପନ୍ଦନ ଦ୍ରୁତ/ଅନିୟମିତ ହେବାଭଳି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଦେଲେ ତୁରନ୍ତ Exercise ବନ୍ଦ କରିବା ଉଚିତ। ଏଭଳି ଲକ୍ଷଣକୁ ଅଣଦେଖା କରି Exercise ଜାରି ରଖିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।

Heart Attack ପରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ରାମ ନୁହେଁ, ବରଂ ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ଧୀରେ ଧୀରେ ସାଧାରଣ ଶାରୀରିକ ଗତିବିଧିକୁ ଫେରିବା। Walking ପ୍ରଥମ ପଦକ୍ଷେପ ହୋଇପାରେ, ତା’ପରେ Recovery ଅନୁସାରେ ଅନ୍ୟ ଗତିବିଧି ବଢ଼ାଯାଇପାରେ। ତେବେ ବିଶେଷକରି ପ୍ରଥମ କିଛି ସପ୍ତାହରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଦକ୍ଷେପ Cardiologistଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁସାରେ ହେବା ଉଚିତ।