ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ପୁରୀର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନୀତି, ପରମ୍ପରା ଏବଂ ଆଚାର ପଛରେ ରହିଛି ଏକ ଗଭୀର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଅର୍ଥ। ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପହଣ୍ଡି ବିଜେ ଓ ଗଜପତି ମହାରାଜାଙ୍କ ଛେରାପହଁରା ନୀତି ଦେଖିବା ବେଳେ ଅନେକ ଭକ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ—ଗଜପତି ମହାରାଜାଙ୍କ ସହ କାହିଁକି ଏକାଧିକ ଛତା, ଆଲଟ ଓ ଚାମର ଦେଖାଯାଏ?
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ, ଗଜପତି ମହାରାଜା ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ‘ଆଦ୍ୟ ସେବକ’ ଏବଂ ‘ଚଳନ୍ତି ବିଷ୍ଣୁ’ ଭାବେ ପରିଚିତ। ସେ ଶ୍ରୀନଅରରୁ ତାମଜାନ (ଶିବିକା)ରେ ଛେରାପହଁରା ପାଇଁ ବିଜେ କରିବା ବେଳେ ତାଙ୍କ ଆଗ ଓ ପଛରେ ଧଳା ଏବଂ କଳା ଛତା, ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଆଲଟ ଏବଂ ଧଳା ଚାମର ଶୋଭା ପାଏ।
ଏହି ରାଜକୀୟ ଲାଞ୍ଛନଗୁଡ଼ିକ ଗଜପତିଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଗୌରବ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧି ଭାବେ ତାଙ୍କର ଦୈବୀ ମର୍ଯ୍ୟାଦାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାଏ।
ଅନ୍ୟପଟେ, ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତି—ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ, ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ର, ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ରା ଓ ଶ୍ରୀସୁଦର୍ଶନଙ୍କ ପହଣ୍ଡି ବିଜେ ସମୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିଗ୍ରହଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସେବା ନୀତି ରହିଛି। ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିଗ୍ରହଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ ଛତା, ଆଲଟ ଓ ଚାମର ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ତେଣୁ ଚାରି ବିଗ୍ରହଙ୍କୁ ମିଶାଇ ଦେଖିଲେ ଏକାଧିକ ଛତା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କ ସେବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବେ ସମ୍ପାଦିତ ହୁଏ।
ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ, ସମସ୍ତ ରାଜକୀୟ ଶକ୍ତି ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଚରଣରେ ସମର୍ପିତ। ଗଜପତି ମହାରାଜାଙ୍କ ତାମଜାନ ବିଜେ ସମୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ଛତା, ଆଲଟ ଓ ଚାମର ସେହି ଭାବନାକୁ ହିଁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରିଥାଏ।
ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ଏହି ନିଗୂଢ଼ ପରମ୍ପରା ଏବଂ ଶୃଙ୍ଖଳିତ ସେବା ନୀତି ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିକୁ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଭାବେ ଏକ ଅନନ୍ୟ ପରିଚୟ ପ୍ରଦାନ କରିଛି।
ମେଷ ଏହି ସପ୍ତାହ ଆପଣଙ୍କ କର୍ମକ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ଉତ୍ସାହଜନ...
ଦେଶବ୍ୟାପୀ ନିଟ୍ ପରୀକ୍ଷା ବିବାଦ ଓ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନ...
୨୦୦୪ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନ ପରେ ଡ଼. ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କ ନେତୃତ୍...
ଦେଶର ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀର ଜନ୍ତର-ମନ୍ତରରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ...
ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଲିକ୍ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ନେଇ ଦେଶର ରାଜନୀତି ଉତ୍ତପ୍ତ...