ହୁତି ମିସାଇଲ୍ ଆକ୍ରମଣରେ ଥରହର ସାଉଦି ଆରବ! କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ MBSଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା କଡ଼ାକଡ଼ି

ରିୟାଦ୍:ୟେମେନ୍ର ହୁତି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଲଗାତାର ମିସାଇଲ୍ ଆକ୍ରମଣ ହେଉଥିବା ରିପୋର୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ସାଉଦି ଆରବର ସୁରକ୍ଷା ପରିସ୍ଥିତି ଗମ୍ଭୀର ହୋଇପଡ଼ିଛି। ଦେଶର ରାଜଧାନୀ ରିୟାଦ୍ର ବିମାନବନ୍ଦର ସମେତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ଆକ୍ରମଣର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହୋଇଥିବା ଖବର ଆସିଛି। ଏହା ପରେ ସାଉଦି କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ଓ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମହମ୍ମଦ ବିନ୍ ସଲମାନ (MBS)ଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି କଡ଼ାକଡ଼ି କରାଯାଇଥିବା ନେଇ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

ହୁତି ଗୋଷ୍ଠୀ ଓ ସାଉଦି ଆରବ ମଧ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ସଂଘର୍ଷ କେବଳ ସାମରିକ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ବିମାନ ଚଳାଚଳ, ତୈଳ ଯୋଗାଣ, ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜିନିବେଶ ଏବଂ ସାଉଦି ଆରବର ଅର୍ଥନୈତିକ ଯୋଜନା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି।

ରିୟାଦ୍ ବିମାନବନ୍ଦରକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍

ସାମ୍ପ୍ରତିକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ହୁତି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ରିୟାଦ୍ର କିଙ୍ଗ୍ ଖାଲିଦ୍ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରିଛନ୍ତି। ଅକ୍ଟୋବର ୮ରେ ସାଉଦି ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ମେଣ୍ଟ ରିୟାଦ୍ ଆଡ଼କୁ ଆସୁଥିବା ଦୁଇଟି ବାଲିଷ୍ଟିକ୍ ମିସାଇଲ୍ ଏବଂ ଖାମିସ୍ ମୁଶାଇତ୍ ଦିଗକୁ ଆସୁଥିବା ଆଉ ଗୋଟିଏ ମିସାଇଲ୍କୁ ଅଟକାଇ ନଷ୍ଟ କରିଥିବା ଦାବି କରିଥିଲା।

ଏହା ପରେ ରିୟାଦ୍ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଆକ୍ରମଣ ଓ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଖବର ଆସିଛି। ରଏଟର୍ସ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଅକ୍ଟୋବର ୮ର ଆକ୍ରମଣରେ ତିନି ଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା କଥା ସାଉଦି କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ କହିଥିଲେ। ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଏକ ବିମାନ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିବା ଏବଂ କିଛି ବିମାନ ଉଡ଼ାଣ ବାତିଲ୍ ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟ ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି।

ଏପରି ଘଟଣା ଯୋଗୁଁ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା, ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ସାଉଦି ଆରବକୁ ଆସୁଥିବା ବିଦେଶୀ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଯାତ୍ରା ଯୋଜନା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିଛି। କେତେକ ଏୟାରଲାଇନ୍ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ନେଇ ସତର୍କତାମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ମଧ୍ୟ ନେଇଛନ୍ତି।

କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ MBSଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ବୃଦ୍ଧି

ହୁତି ଆକ୍ରମଣ ବଢ଼ୁଥିବା ପରିସ୍ଥିତିରେ କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ମହମ୍ମଦ ବିନ୍ ସଲମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନଜର ବଢ଼ିଛି।The Wall Street Journalର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟ ଜାଣିଥିବା କେତେକ ଅଧିକାରୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ କଡ଼ା ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିବା ପ୍ରାସାଦଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଯାତାୟାତ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ସହ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସୁରକ୍ଷା ଦଳ ରହୁଛି।

ତେବେ ସାଉଦି କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଏହି ରିପୋର୍ଟର ସମସ୍ତ ବିବରଣୀ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇନାହିଁ। ତେଣୁ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟକୁ ରିପୋର୍ଟରେ ଥିବା ସୂତ୍ରଙ୍କ ସୂଚନା ଭାବେ ବୁଝିବା ଉଚିତ।

MBS ସାଉଦି ଆରବର ରାଜନୈତିକ ନେତୃତ୍ୱର ମୁଖ୍ୟ ଚେହେରା ହେବା ସହ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ତୈଳ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତାରୁ ବାହାର କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ବୃହତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପର ନେତୃତ୍ୱ ନେଉଛନ୍ତି। ତେଣୁ ତାଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଦେଶର ସ୍ଥିରତାକୁ ନେଇ ଉପୁଜୁଥିବା ଚିନ୍ତା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ପାଇଛି।

ତୈଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଓ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ପ୍ରଭାବ

ସାଉଦି ଆରବ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦକ ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ। ଦେଶର ତୈଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ପାଇପ୍ଲାଇନ୍ ଏବଂ ବିମାନବନ୍ଦର ଉପରେ ଆକ୍ରମଣର ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିଲେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ କେବଳ ସାଉଦି ଆରବରେ ସୀମିତ ରହିନପାରେ। ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତୈଳ ଯୋଗାଣ, ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ଶକ୍ତି ବଜାରରେ ମଧ୍ୟ ଅନିଶ୍ଚିତତା ବଢ଼ିପାରେ।

ରିପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକରେ ସାଉଦି ଆରବର ଇଷ୍ଟ-ୱେଷ୍ଟ୍ ପାଇପ୍ଲାଇନ୍ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶକ୍ତି ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ଉଠାଯାଇଛି। ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଦେଶକୁ ନିଜର ତୈଳ ରପ୍ତାନି ମାର୍ଗ, ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଓ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଗରିକ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ପଡ଼ୁଛି।

ସାଉଦି ଆରବର ‘ଭିଜନ୍ ୨୦୩୦’ ଯୋଜନାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ତୈଳ ବ୍ୟତୀତ ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ଶିଳ୍ପ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଓ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜିନିବେଶକୁ ବଢ଼ାଇବା। କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ସୁରକ୍ଷା ସଙ୍କଟ ଯୋଗୁଁ ନିବେଶକଙ୍କ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ବଡ଼ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ ଉପରେ ଚାପ ପଡ଼ିପାରେ।

ହୁତି ବିଦ୍ରୋହୀ କିଏ?

ହୁତି ଗୋଷ୍ଠୀ ୟେମେନ୍ର ଏକ ସଶସ୍ତ୍ର ରାଜନୈତିକ-ସାମରିକ ସଂଗଠନ। ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ୟେମେନ୍ରେ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷରେ ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ରହିଛି। ଇରାନ୍ ସହ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ଥିବାରୁ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ଆଞ୍ଚଳିକ ରାଜନୀତିରେ ହୁତି ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ।

ସାଉଦି ଆରବ ୨୦୧୫ରୁ ୟେମେନ୍ରେ ହୁତି ବିରୋଧୀ ସରକାରୀ ପକ୍ଷକୁ ସମର୍ଥନ କରିଆସିଛି। ଏହି ସଂଘର୍ଷ ଅନେକ ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲିଥିବାରୁ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆକ୍ରମଣ, ପ୍ରତିଆକ୍ରମଣ ଓ ଆଞ୍ଚଳିକ ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଉତ୍ତେଜନା ରହିଛି। ଏବେ ମିସାଇଲ୍ ଓ ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣର ଆଶଙ୍କା ଏହି ସଂଘର୍ଷକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରିଛି।

ଆଗକୁ କ’ଣ ହୋଇପାରେ?

ସାଉଦି ଆରବ ନିଜର ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା, ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ବଢ଼ାଇବା ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ସହଯୋଗୀ ଦେଶମାନଙ୍କଠାରୁ ସହାୟତା ନେବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଥିବା ରିପୋର୍ଟ ଆସିଛି। ଅନ୍ୟପଟେ, ଆକ୍ରମଣ ବଢ଼ିଲେ ପ୍ରତିଆକ୍ରମଣ ଓ ସାମରିକ ଉତ୍ତେଜନା ଆହୁରି ବଢ଼ିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଏହି ସଂଘର୍ଷର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପରିସ୍ଥିତି ସାଉଦି ଆରବର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସୁରକ୍ଷା ସହ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ସ୍ଥିରତା, ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ଓ ତୈଳ ବଜାର ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।

ସୂତ୍ର: Reuters, Al Jazeera ଓ The Wall Street Journal/Mint ରିପୋର୍ଟ।