ମୁମ୍ବାଇ: ସୁନା ଅଳଙ୍କାର ବନ୍ଧକ ରଖି ଚାଷ ପାଇଁ ଋଣ ନେଉଥିବା ଚାଷୀଙ୍କ ଋଣକୁ ପ୍ରାଥମିକ କ୍ଷେତ୍ର ଋଣ (PSL) ଭାବେ ଗଣନା କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଅଧିକ କଡ଼ା ଯାଞ୍ଚ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଣିବାକୁ ଯାଉଛି RBI। ଏଥିପାଇଁ ଜାରି ହୋଇଥିବା ନୂଆ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀରେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ଋଣଗ୍ରହୀତାଙ୍କ ପ୍ରକୃତ କୃଷି ଆବଶ୍ୟକତା ଯାଞ୍ଚ କରିବା ସହ ଋଣର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ଦସ୍ତାବିଜ୍ ରଖିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।

RBIର ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି, କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରକୃତରେ ଦିଆଯାଉଥିବା ଋଣ ହିଁ PSL ସୁବିଧା ପାଉ। କେବଳ ସୁନା ବନ୍ଧକ ରଖି ଋଣ ନେଲେ ତାହାକୁ କୃଷି ଋଣ ଭାବେ ଗଣନା କରାଯିବ ନାହିଁ।

ଚାଷୀଙ୍କ ଋଣ ଆବଶ୍ୟକତା ଯାଞ୍ଚ କରିବେ ବ୍ୟାଙ୍କ

ନୂଆ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁସାରେ, ଋଣ ନେଉଥିବା ଚାଷୀଙ୍କ ପ୍ରକୃତ କୃଷି ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଜିଲ୍ଲାର ଫସଲ ଅନୁସାରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ‘ସ୍କେଲ୍ ଅଫ୍ ଫାଇନାନ୍ସ’ ସହ ମେଳ କରି ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଏହା ସହ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରମାଣ ରଖିବାକୁ ହେବ:

• ଚାଷ ଜମିର କ୍ଷେତ୍ର ପରିଦର୍ଶନ କରାଯାଇଥିବାର ରେକର୍ଡ।

• ଚାଷ ହେଉଥିବା ଫସଲ ଋଣ ପାଇଁ ବନ୍ଧକ ବା ହାଇପୋଥେକେସନ୍‌ର ଦସ୍ତାବିଜ୍।

• ଋଣଗ୍ରହୀତା ପ୍ରକୃତରେ କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ ଥିବାର ପ୍ରମାଣ।

• ଜମି ମାଲିକାନା ନଥିବା ଚାଷୀଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନେ ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିବାର ଯଥେଷ୍ଟ ପ୍ରମାଣ।

ଏହି ଯାଞ୍ଚ ଓ ଦସ୍ତାବିଜ୍ ନଥିଲେ ଋଣକୁ କୃଷି କ୍ଷେତ୍ରର PSL ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ ନାହିଁ। ଏହା ବଦଳରେ ସାଧାରଣ ସୁନା ଋଣ ଭାବେ ବର୍ଗୀକୃତ ହେବ, ଯେଉଁଥିରେ ସୁଧ ହାର ଅଧିକ ହୋଇପାରେ।

ଜମି ନଥିବା ଚାଷୀଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରମାଣ ଜରୁରୀ

ଜମି ମାଲିକାନା ନଥିବା ଚାଷୀ ବା ଭାଗଚାଷୀଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନେ ପ୍ରକୃତରେ କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବାର ପ୍ରମାଣ ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। କେବଳ ସୁନା ବନ୍ଧକ ରଖି ଋଣ ନେବା ଆଧାରରେ ତାହାକୁ କୃଷି ଋଣ ବୋଲି ଧରାଯିବ ନାହିଁ।

ଏହା ଦ୍ୱାରା କୃଷି ଋଣ ନାଁରେ ଅନ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ନିଆଯାଉଥିବା ଋଣକୁ PSL ତାଲିକାରେ ସାମିଲ କରିବା ଉପରେ ରୋକ୍ ଲଗାଇବାକୁ RBI ଚାହୁଁଛି।

ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର PSL ଲକ୍ଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିପାରେ

RBIର ଡ୍ରାଫ୍ଟରେ କେବଳ ସୁନା ବନ୍ଧକ କୃଷି ଋଣ ନୁହେଁ, ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର PSL ହିସାବ ପ୍ରଣାଳୀରେ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପ୍ରସ୍ତାବ ରହିଛି।

ବର୍ତ୍ତମାନ କେତେକ ବ୍ୟାଙ୍କ ଲେଟର୍ ଅଫ୍ କ୍ରେଡିଟ୍‌ (LC) ଅଧୀନରେ ଡିସ୍‌କାଉଣ୍ଟ କରାଯାଇଥିବା ଟ୍ରେଡ୍ ବିଲ୍‌କୁ Adjusted Net Bank Credit (ANBC) ହିସାବରୁ ବାଦ୍ ଦେଉଛନ୍ତି। ନୂଆ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁସାରେ, PSL ଲକ୍ଷ୍ୟ ହିସାବ କରିବା ସମୟରେ ଏଭଳି ବିଲ୍‌କୁ ମଧ୍ୟ ANBCରେ ସାମିଲ କରିବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ।

ଏହା ଲାଗୁ ହେଲେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର PSL ଅଧୀନରେ ଋଣ ଦେବାର ଦାୟିତ୍ୱ ବଢ଼ିବ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଏଭଳି ୧୦,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ବିଲ୍ ANBCରେ ସାମିଲ ହେଲେ ୪୦ ପ୍ରତିଶତ PSL ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅନୁସାରେ ବ୍ୟାଙ୍କର ଋଣ ଦାୟିତ୍ୱ ୪,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବଢ଼ିପାରେ।

କାହିଁକି ଆଣୁଛି RBI ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ?

ପ୍ରାଥମିକ କ୍ଷେତ୍ର ଋଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି କୃଷି, କ୍ଷୁଦ୍ର ଉଦ୍ୟୋଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ବ୍ୟାଙ୍କ ଋଣର ସୁବିଧା ପହଞ୍ଚାଇବା। ତେଣୁ କୃଷି ଋଣ ଭାବେ ଦର୍ଶାଯାଉଥିବା ଋଣ ପ୍ରକୃତରେ ଚାଷ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ହେଉଛି କି ନାହିଁ, ତାହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା RBIର ଲକ୍ଷ୍ୟ।

ତେବେ ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ନିୟମ। ଏହା ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ ଲାଗୁ ହେବା ପୂର୍ବରୁ RBIର ପରବର୍ତ୍ତୀ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଓ ଅନ୍ତିମ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।