କିଡନୀ ପ୍ରତିରୋପଣ ପାଇଁ ମାନବ ଅଙ୍ଗର ଅଭାବ ଏକ ବଡ଼ ସମସ୍ୟା। ଏହାର ସମାଧାନ ଖୋଜିବାରେ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ Xenotransplantation ଉପରେ ଗବେଷଣା କରୁଛନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଜାତିରୁ ଅନ୍ୟ ପ୍ରଜାତିକୁ ଅଙ୍ଗ, ତନ୍ତୁ କିମ୍ବା କୋଷ ପ୍ରତିରୋପଣ। 

ଭାରତରେ Sir Ganga Ram Hospital (SRGH) ଏହି କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର Department of Xenotransplantation Sciences ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଛି। ଏହି ସମୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରାଳୟ ଏହି ଉଦୀୟମାନ ଚିକିତ୍ସା ପଦ୍ଧତି ପାଇଁ ନିୟମାବଳୀ ପ୍ରସ୍ତୁତି ନେଇ କାମ କରୁଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି। 

🐷 ଘୁଷୁରି କିଡନୀକୁ କିପରି ମଣିଷ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ?

ଏହା ସାଧାରଣ ଘୁଷୁରିର କିଡନୀ ନୁହେଁ। Xenotransplantation ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବେ ପାଳିତ ଘୁଷୁରିର ଜିନ୍‌ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଏ। CRISPR-Cas9 ଭଳି ଜିନ୍-ଏଡିଟିଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ମଣିଷ ଶରୀରରେ ତୀବ୍ର ପ୍ରତିରୋଧକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା କିଛି ଘୁଷୁରି ଜିନ୍‌କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କିମ୍ବା ହଟାଯାଏ। କେତେକ ମାମଲାରେ ମଣିଷର ଜିନ୍ ମଧ୍ୟ ଯୋଡ଼ାଯାଏ, ଯାହା immune response ଓ blood-clotting ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ୟା କମାଇବାରେ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। 

🧪 ଆମେରିକାର ୨୭୧ ଦିନର ଘଟଣା

ଆମେରିକାରେ Tim Andrews ନାମକ ୬୬ ବର୍ଷୀୟ ରୋଗୀଙ୍କୁ ୨୦୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୨୫ରେ ଜିନ୍-ସଂଶୋଧିତ ଘୁଷୁରି କିଡନୀ ପ୍ରତିରୋପଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି କିଡନୀ ୨୭୧ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କୁ ଡାଏଲିସିସ୍‌ରୁ ମୁକ୍ତ ରଖିଥିଲା। ପରେ ୨୦୨୬ ଜାନୁଆରୀରେ ସେ ଜଣେ ମୃତ ଦାତାଙ୍କ ମାନବ କିଡନୀ ପାଇଥିଲେ। 

ତେବେ ଏହି ଘଟଣାକୁ ସଫଳ ଚିକିତ୍ସାର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବୋଲି ଧରାଯାଉନାହିଁ। ରୋଗୀଙ୍କ ଶରୀରରେ ଏକ ସମୟରେ T-cell-mediated rejection ଦେଖାଦେଇଥିଲା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ କିଡନୀରେ କ୍ଷତି ହୋଇ ଏହାକୁ ବାହାର କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। 

🇮🇳 ଭାରତ ପାଇଁ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?

NOTTO ତଥ୍ୟକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି India Today ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ୨୦୨୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତରେ ପ୍ରମୁଖ ଅଙ୍ଗ ପାଇଁ ୮୯,୮୩୯ ଜଣ ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକ୍ଷା ତାଲିକାରେ ଥିଲେ। ୨୦୨୪ରେ ୧୩,୪୭୬ଟି କିଡନୀ ପ୍ରତିରୋପଣ ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଅଧିକାଂଶ living donors ଠାରୁ ଆସିଥିଲା। 

ଯଦି ଜିନ୍-ସଂଶୋଧିତ ପଶୁ ଅଙ୍ଗ ଭବିଷ୍ୟତରେ ସୁରକ୍ଷିତ, ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଓ ଆର୍ଥିକ ଭାବେ ସୁଲଭ ପ୍ରମାଣିତ ହୁଏ, ତେବେ ମାନବ ଦାତାଙ୍କ ଅଭାବ ଯୋଗୁଁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିବା ରୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଅତିରିକ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଉତ୍ସ ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଏହା ଏବେ ମଧ୍ୟ experimental ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ରହିଛି। 

⚠️ ରହିଛି ଅନେକ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ

Xenotransplantation ପାଇଁ କେବଳ ଅଙ୍ଗ ପ୍ରତିରୋପଣ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ। ଜିନ୍-ସଂଶୋଧିତ ପଶୁଙ୍କ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ନିରୀକ୍ଷଣ, ରୋଗୀ ଚୟନ, clinical trial, organ rejection, infection ଓ biosafety, ଦୀର୍ଘକାଳୀନ monitoring, immunosuppression ଏବଂ animal welfare ଭଳି ବିଷୟ ପାଇଁ ସ୍ପଷ୍ଟ ନିୟମ ଆବଶ୍ୟକ। 

ସାରକଥା: ଘୁଷୁରି କିଡନୀ ପ୍ରତିରୋପଣ ଏବେ ମଧ୍ୟ ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ଚିକିତ୍ସା। ଭାରତରେ ଏହା ପାଇଁ ବିଜ୍ଞାନ ଓ regulatory framework ଗଠନର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି।