ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ଜାରି ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସାଉଦି ଆରବର ତେଲ ରପ୍ତାନିରେ ଆଂଶିକ ସୁଧାର ଦେଖାଯିବାରୁ ସୋମବାର ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରୁଡ୍ ଅଏଲ୍ ଦର ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ନିବେଶକମାନେ ସାଉଦି ତେଲ ଯୋଗାଣର ସ୍ଥିତି ସହ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ପରିସ୍ଥିତି ଓ ଆମେରିକା-ଇରାନ୍ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ତଣାପୋଡ଼ ଉପରେ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କାରବାରରେ Brent crude futures ୮୧ ସେଣ୍ଟ୍ ବା ୦.୭୮% ହ୍ରାସ ପାଇ ବ୍ୟାରେଲ୍ ପିଛା $103.06 ହୋଇଥିଲା। ସେହିପରି ଆମେରିକାର West Texas Intermediate (WTI) ୮୯ ସେଣ୍ଟ୍ ବା ୦.୮୯% ହ୍ରାସ ପାଇ $99.41ରେ କାରବାର କରୁଥିଲା।

ସାଉଦି ତେଲ ରପ୍ତାନିରେ ସୁଧାର

ୟେମେନର ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ସାଉଦି ଆରବର ରିୟାଦ୍‌ରେ କିଛି ସ୍ଥାନ ଏବଂ ରେଡ୍ ସି ଉପକୂଳର Yanbuରେ ଥିବା ଏକ Aramco ସୁବିଧାକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବା ଦାବି କରିଛନ୍ତି। ଏହା ପରେ Saudi Aramco ତେଲ ରପ୍ତାନିର କିଛି ଅଂଶକୁ Strait of Hormuz ଦେଇ ପଠାଇବା ବଢ଼ାଇଛି।

ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ସାଉଦି ଆରବର ତେଲ ରପ୍ତାନି ଦିନକୁ ୪ ମିଲିୟନ୍ ବ୍ୟାରେଲ୍‌ରୁ ଅଧିକକୁ ଫେରିଛି। ଅଗଷ୍ଟରେ ଏହା ୨.୪ ମିଲିୟନ୍ ବ୍ୟାରେଲ୍ ପ୍ରତିଦିନକୁ ଖସିଥିଲା, ଯାହା କମ୍‌ରେ କମ୍‌ ୨୦୧୩ ପରଠାରୁ ସର୍ବନିମ୍ନ ସ୍ତର ଥିଲା ବୋଲି Kplerର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ତଥ୍ୟ ଦର୍ଶାଉଛି।

ମିଡିଲ୍ ଇଷ୍ଟରୁ ତେଲ ଯୋଗାଣ ଜାରି

JPMorganର ବିଶ୍ଳେଷକମାନଙ୍କ ଅନୁସାରେ, Saudi East-West pipelineରେ ବାଧା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରୁ ତେଲ ପ୍ରବାହ ତୁଳନାମୂଳକ ଭାବେ ମଜବୁତ ରହିଛି।

ଗତ ୧୦ ଦିନରେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ମୋଟ ତେଲ ପ୍ରବାହ ହାରାହାରି ୧୭.୧ ମିଲିୟନ୍ ବ୍ୟାରେଲ୍ ପ୍ରତିଦିନ ରହିଥିଲା। ଏହା ୨୦୨୫ର ହାରାହାରି ତୁଳନାରେ ପ୍ରାୟ ୬.୧ ମିଲିୟନ୍ ବ୍ୟାରେଲ୍ କମ୍।

ସାଟେଲାଇଟ୍ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, ଗତ ୬ ଦିନରେ Strait of Hormuz ଦେଇ ସାଉଦି ତେଲ ପ୍ରବାହ ଦିନକୁ ହାରାହାରି ୨.୯ ମିଲିୟନ୍ ବ୍ୟାରେଲ୍ ରହିଥିଲା। ଅଗଷ୍ଟରେ ଏହା ପ୍ରାୟ ୭ ଲକ୍ଷ ବ୍ୟାରେଲ୍ ପ୍ରତିଦିନ ଥିଲା।

ଇରାନ୍-ଆମେରିକା ତଣାପୋଡ଼ ମଧ୍ୟରେ କୂଟନୈତିକ ଆଶା

ଇରାନ୍ ଓ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ତଣାପୋଡ଼ ଜାରି ରହିଛି। ତେବେ ଜାତିସଂଘ ସାଧାରଣ ସଭା ସମୟରେ କୂଟନୈତିକ ଆଲୋଚନାର ସମ୍ଭାବନା ନେଇ ବଜାରରେ କିଛି ଆଶା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଏହି କାରଣରୁ ତେଲ ମୂଲ୍ୟରେ ଥିବା କିଛି ‘risk premium’ କମିଥିବା ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ କହିଛନ୍ତି।

ଅନ୍ୟପଟେ, ହୁଥି ଆକ୍ରମଣ ଓ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ଅସ୍ଥିରତା ଯୋଗୁଁ ତେଲ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଏବେ ବି ରହିଛି। ଯୋଗାଣ ପରିସ୍ଥିତି ପୁଣି ଖରାପ ହେଲେ କ୍ରୁଡ୍ ଅଏଲ୍ ଦର ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିପାରେ ବୋଲି ବଜାର ବିଶ୍ଳେଷଣରେ କୁହାଯାଇଛି।