ଭାରତ-ବ୍ରିଟେନ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ନୂଆ ବିବାଦ

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତ ଓ ବ୍ରିଟେନ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବାର କିଛି ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବଡ଼ ବିବାଦ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି ଆମଦାନୀ ଉପରେ ଲାଗୁ ହେବାକୁ ଥିବା ଶୁଳ୍କକୁ ନେଇ ଭାରତୀୟ କଷ୍ଟମ୍ସ ଓ ମଦ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ମତଭେଦ ଦେଖାଦେଇଛି।

ଏହି ବିବାଦ ଯୋଗୁଁ ପର୍ନୋଡ୍ ରିକାର୍ଡ ଓ ଡିଆଜିଓ ଦ୍ୱାରା ଆମଦାନୀ ହୋଇଥିବା ୮୦ରୁ ଅଧିକ କଣ୍ଟେନର ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ବନ୍ଦରରେ ଅଟକି ରହିଛି। ଏହି ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ୭୫ ପ୍ରତିଶତ ରିହାତି ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ ହେବ କି ୧୫୦ ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଣା ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରାଯିବ, ତାହାକୁ ନେଇ ବିବାଦ ଜୋର ଧରିଛି।

୭୫% ନା ୧୫୦%? ଶୁଳ୍କକୁ ନେଇ ମୁଖ୍ୟ ବିବାଦ

ଭାରତ-ବ୍ରିଟେନ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ଅନୁସାରେ ବ୍ରିଟେନରୁ ଆମଦାନୀ ହେଉଥିବା ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି ଉପରେ ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ ୧୫୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ୭୫ ପ୍ରତିଶତକୁ ହ୍ରାସ କରାଯିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ଏହି ଚୁକ୍ତି ଜୁଲାଇ ୨୦୨୬ରୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି।

କିନ୍ତୁ ବିବାଦର ମୂଳ କାରଣ ହେଉଛି ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି। ବୋତଲରେ ପ୍ୟାକ୍ ହୋଇ ବିକ୍ରି ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ସ୍କଚ୍ ଓ ବଡ଼ କଣ୍ଟେନରରେ ଆସୁଥିବା ସ୍କଚ୍ କନ୍ସେଣ୍ଟ୍ରେଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଆଇନଗତ ଭାବେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଛି କି ନାହିଁ, ତାହାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି।

କଷ୍ଟମ୍ସ ତଦନ୍ତକାରୀଙ୍କ ମତରେ, ଶୁଳ୍କ ରିହାତି କେବଳ ବୋତଲରେ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇ ବିକ୍ରି ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି ପାଇଁ ଲାଗୁ ହେବ। ବଲ୍କରେ ଆସୁଥିବା କନ୍ସେଣ୍ଟ୍ରେଟ୍କୁ ଭାରତରେ ଆହୁରି ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏହା ଉପରେ ୧୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଲାଗିବା ଉଚିତ ବୋଲି ସେମାନେ ଯୁକ୍ତି ରଖିଛନ୍ତି।

ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ, କଷ୍ଟମ୍ସକୁ ୧୫୦% ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ ପାଇଁ କୁହାଯାଇଛି

ଏହି ବିବାଦ ମଧ୍ୟରେ ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅଧୀନସ୍ଥ ଡାଇରେକ୍ଟୋରେଟ୍ ଅଫ୍ ରେଭେନ୍ୟୁ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ (DRI) ନଭେମ୍ବର ୪ ତାରିଖରେ ଏକ ଗୋପନୀୟ ମେମୋ ଜାରି କରିଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି।

ଏହି ମେମୋରେ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ କଷ୍ଟମ୍ସ କମିଶନରଙ୍କୁ ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ଆମଦାନୀ ଉପରେ ୧୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଥିଲା। ଆମଦାନୀକାରୀ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଭୁଲ୍ ଶ୍ରେଣୀକରଣ ମାଧ୍ୟମରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିର ରିହାତି ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି DRI ପକ୍ଷରୁ ଆପତ୍ତି ଉଠାଯାଇଥିଲା।

DRI ଅନୁସାରେ, ଏହି ସାମଗ୍ରୀଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହ୍ୱିସ୍କି ନୁହେଁ, ବରଂ ଆହୁରି ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦେଇ ଯାଉଥିବା କନ୍ସେଣ୍ଟ୍ରେଟ୍ ବା ମିଶ୍ରିତ ମଦ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସାମଗ୍ରୀ। ତେଣୁ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ରଖି ଅଧିକ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରାଯିବା ଦରକାର ବୋଲି ମେମୋରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିବା ରିପୋର୍ଟ କରାଯାଇଛି।

ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଦେଇଥିଲା ରିହାତି ଲାଗୁ ହେବାର ଆଶ୍ୱାସନ

ଏହି ବିବାଦ ଆହୁରି ଜଟିଳ ହୋଇଛି କାରଣ ନଭେମ୍ବର ୨ ତାରିଖରେ ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଦ ଶିଳ୍ପର ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କୁ ଭିନ୍ନ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଇଥିବା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି।

ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଥିଲେ ଯେ, ଭାରତ-ବ୍ରିଟେନ ଚୁକ୍ତିରେ ଥିବା ଶୁଳ୍କ ରିହାତିକୁ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯିବ ଏବଂ ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ଆମଦାନୀ ସମସ୍ୟାର ଶୀଘ୍ର ସମାଧାନ କରାଯିବ। ଏହି ଆଶ୍ୱାସନ ପରେ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ୭୫ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ ହେବ ବୋଲି ଆଶା କରିଥିଲେ।

କିନ୍ତୁ ନଭେମ୍ବର ୪ର DRI ମେମୋରେ ଅଧିକ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଆସିବା ପରେ ଦୁଇ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମତ ମଧ୍ୟରେ ମତଭେଦ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି। ଏହି ବିଷୟରେ ଉଭୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଆଲୋଚନା କରୁଥିବା ଜଣେ ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ସୂତ୍ର କହିଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି।

ପର୍ନୋଡ୍ ରିକାର୍ଡ, ଡିଆଜିଓ ଓ ବାକାର୍ଡିର କଣ୍ଟେନର ଅଟକିଛି

ଏହି ଶୁଳ୍କ ବିବାଦର ପ୍ରଭାବ ବଡ଼ ମଦ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ପଡ଼ିଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ:

• ପର୍ନୋଡ୍ ରିକାର୍ଡର ୪୦ରୁ ଅଧିକ କଣ୍ଟେନର ଅଟକିଛି।

• ଡିଆଜିଓର ମଧ୍ୟ ୪୦ରୁ ଅଧିକ କଣ୍ଟେନର ବନ୍ଦରରେ ରହିଛି।

• ବାକାର୍ଡିର ୫ଟି କଣ୍ଟେନର ମଧ୍ୟ ଅଟକିଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।

କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଅଧିକ ୧୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଦେବାକୁ ରାଜି ନଥିବାରୁ ସାମଗ୍ରୀଗୁଡ଼ିକର କଷ୍ଟମ୍ସ କ୍ଲିୟରାନ୍ସ ହୋଇପାରୁନାହିଁ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଏହି ବିଳମ୍ବ ଜାରି ରହିଲେ ଆମଦାନୀ ଓ ଯୋଗାଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ଶିଳ୍ପ ସୂତ୍ର ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।

ଭାରତରେ ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ଆମଦାନୀ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?

ବ୍ରିଟେନରୁ ଭାରତକୁ ଆସୁଥିବା ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କିର ପ୍ରାୟ ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ପରିମାଣ ବଲ୍କ ଆକାରରେ ଆସିଥାଏ। ଏହାକୁ ଭାରତରେ ଥିବା ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଅନ୍ୟ ମଦ ଓ ଉପାଦାନ ସହ ମିଶାଇ ଭାରତରେ ତିଆରି ହେଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ମଦ ଉତ୍ପାଦ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ।

ତେଣୁ ବଲ୍କ ସ୍କଚ୍ ଉପରେ କେତେ ଶୁଳ୍କ ଲାଗିବ, ତାହା କେବଳ ଆମଦାନୀକାରୀ କମ୍ପାନୀଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ଭାରତରେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଉତ୍ପାଦନ କରୁଥିବା କମ୍ପାନୀଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଶୁଳ୍କ ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଉତ୍ପାଦନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ।

ଭାରତ-ବ୍ରିଟେନ ସମ୍ପର୍କ ଓ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ପାଇଁ ଅଗ୍ନିପରୀକ୍ଷା

୨୦୨୪ରେ ଭାରତକୁ ବ୍ରିଟେନର ସ୍କଚ୍ ରପ୍ତାନିର ମୂଲ୍ୟ ୩୩୫ ନିୟୁତ ଡଲାର ଥିଲା। ସ୍କଚ୍ ହ୍ୱିସ୍କି ଆସୋସିଏସନ୍ ଆକଳନ କରିଛି ଯେ, ଭାରତ-ବ୍ରିଟେନ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ଆଗାମୀ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ ଏହି ବାଣିଜ୍ୟର ମୂଲ୍ୟକୁ ଆହୁରି ୧.୩୪ ବିଲିୟନ ଡଲାର ବଢ଼ାଇପାରେ।

କିନ୍ତୁ ଏହି ଶୁଳ୍କ ବିବାଦ ଚୁକ୍ତିରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ରିହାତି ବାସ୍ତବରେ କିପରି ଲାଗୁ ହେବ, ତାହା ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ଶିଳ୍ପ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଏହି ବିବାଦ ଯୋଗୁଁ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିର ଲାଭ କ୍ଷୁଣ୍ଣ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।