ଗୁଜରାଟରେ ବ୍ୟବସାୟ ପରିଚାଳନାକୁ ସହଜ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭା Gujarat Ease of Doing Business Bill, 2026କୁ ପାସ୍ କରିଛି। ବିଲ୍‌ର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ regulatory burden କମାଇବା, administrative processକୁ ସରଳ କରିବା ଏବଂ self-certification ଓ self-declaration ଭିତ୍ତିକ trust-based governance ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଆଗକୁ ନେବା ବୋଲି ସରକାର କହିଛି।

ଏହି ବିଲ୍‌କୁ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭାରେ Minister of State for Industries Jayram Gamit ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ। ବିଲ୍‌ରେ ପାଞ୍ଚଟି ଅଲଗା ଆଇନର କିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଏକାସାଥିରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି। ସରକାରଙ୍କ ମତରେ, ଏହା regulatory processesକୁ streamline କରିବା ଏବଂ ନାଗରିକ ଓ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ପାଇଁ complianceକୁ ସହଜ କରିବ। 

ଦୋକାନ ଓ ବାଣିଜ୍ୟିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ପାଇଁ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ

ଖବର ଅନୁସାରେ, ବିଲ୍‌ର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଉଛି ଦୋକାନ, ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ commercial establishmentମାନଙ୍କ ପାଇଁ operation hourରେ ଅଧିକ flexibility ଦେବା।

ଏହା ଗୁଜରାଟରେ ୨୪x୭ commercial activityକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଇପାରେ ଏବଂ night economyକୁ ବଢ଼ାଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହିତ safety, labour protection ଏବଂ effective enforcementକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।

‘Inspector Raj’ କମାଇବା ଲକ୍ଷ୍ୟ

ବିଲ୍‌ର ନୀତିଗତ ଦିଗ ହେଉଛି pre-approval ଏବଂ routine inspection ଉପରେ ନିର୍ଭରତା କମାଇ self-certificationକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା।

Gujarat Industrial Development Corporationର Ease of Doing Business frameworkରେ ମଧ୍ୟ registration ଓ inspection process ସରଳ କରିବା, technology ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ାଇବା ଏବଂ single-window processକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦିଆଯାଇଆସୁଛି। 

ସରକାରଙ୍କ ଯୁକ୍ତି ହେଉଛି, trust-based regulatory framework ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ compliance burden କମାଇବ ଏବଂ ବିନିଯୋଗ ପରିବେଶକୁ ଉନ୍ନତ କରିବ। 

Self-certificationକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା

ବିଲ୍‌କୁ ନେଇ ଉଠୁଥିବା ପ୍ରମୁଖ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି—ସରକାରୀ pre-inspection କମିଲେ safety compliance କେମିତି ନିଶ୍ଚିତ ହେବ?

ପ୍ରସ୍ତାବିତ ପ୍ରଣାଳୀରେ business entityମାନେ fire safety, labour-related compliance ଓ registration requirement ପୂରଣ କରିଥିବା ବିଷୟରେ self-certification ଦେଇପାରିବେ।

ସମାଲୋଚନାକାରୀମାନଙ୍କ ମତରେ, regulatory control କମାଇବା ସହିତ effective audit, risk-based inspection ଏବଂ ଉଲ୍ଲଂଘନ ହେଲେ କଠୋର enforcement ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ। ଏହା ଏକ ନୀତିଗତ ଚର୍ଚ୍ଚା; ବିଲ୍‌ର ସରକାରୀ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି risk-based ଏବଂ technology-driven administrationକୁ ଆଗକୁ ନେବା। 

ଗୋଟିଏ ବିଲ୍‌ରେ ପାଞ୍ଚଟି ଆଇନର ସଂଶୋଧନ

Gujarat Ease of Doing Business Bill, 2026ରେ ମୋଟ ପାଞ୍ଚଟି existing legislationରେ ସଂଶୋଧନ ରହିଛି। ଏହା କେବଳ shop operating hourରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ; fire safety, MSME facilitation, registration ଏବଂ grievance redress ସହିତ ବିଭିନ୍ନ administrative areaକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଛି। ବିଲ୍‌ର ସାର୍ବିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ process simplification ଏବଂ trust-based governanceକୁ ଆଗକୁ ନେବା। 

ବ୍ୟବସାୟ ସହଜତା ବନାମ ନିରୀକ୍ଷଣ

ଏହି reformକୁ ନେଇ ମୂଳ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି Ease of Doing Business ଏବଂ public safety ମଧ୍ୟରେ ସମତୁଳନ କେମିତି ରଖାଯିବ।

ସରକାର regulatory burden କମାଇବା ଏବଂ business-friendly environment ତିଆରି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଅନ୍ୟପଟେ, ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ ଚିହ୍ନଟ ପାଇଁ audit, risk-based inspection ଏବଂ accountability mechanism କେତେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହେବ, ସେଥି ଏହି ପ୍ରଣାଳୀର implementation ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।