ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଉତ୍ତେଜନାର ପ୍ରଭାବ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତେଲ ବଜାର ଉପରେ ପଡ଼ିଛି। ସାଉଦି ଆରବର ତୈଳ କମ୍ପାନୀ ସାଉଦି ଆରାମକୋର ଏକ ପ୍ରଶାସନିକ କୋଠାକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍‌ କରି ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବା ଖବର ପରେ ତେଲ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିଛି। ଏହା ସହିତ ହର୍ମୁଜ୍‌ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳକୁ ନେଇ ଅନିଶ୍ଚିତତା ବଜାରକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି।

କେତେ ରହିଛି କଚ୍ଚା ତେଲର ଦର?

୧୪ ଅକ୍ଟୋବର ସକାଳର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନଦଣ୍ଡ ବ୍ରେଣ୍ଟ କ୍ରୁଡ୍‌ ତେଲ ପ୍ରତି ବ୍ୟାରେଲ୍‌ ୧୦୬.୫୮ ଡଲାରରେ କାରବାର କରୁଥିଲା। ସେହିପରି ଆମେରିକୀୟ ୱେଷ୍ଟ ଟେକ୍ସାସ୍‌ ଇଣ୍ଟରମିଡିଏଟ୍‌ (WTI) କ୍ରୁଡ୍‌ ଦର ୯୪.୯୪ ଡଲାର ଥିଲା। ଯୋଗାଣରେ ବାଧା ଆଶଙ୍କା ଜାରି ରହିଲେ ଦର ଆହୁରି ବଢ଼ିପାରେ ବୋଲି ବଜାର ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ଆଶଙ୍କା କରୁଛନ୍ତି।

ସାଉଦି ଆରାମକୋ କୋଠା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ

ୟେମେନ୍‌ର ହୁତି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ସାଉଦି ଆରବର ଧାହରାନ୍‌ ସହରରେ ଥିବା ସାଉଦି ଆରାମକୋର ଏକ ପ୍ରଶାସନିକ କୋଠାକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍‌ କରିଥିବା ଖବର ଆସିଛି। ଏହି ଘଟଣାରେ ସୀମିତ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ହୋଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି। ସାଉଦି ଆରବ ବିଶ୍ୱର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦକ ଦେଶ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାର ତୈଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ହେବା ଯୋଗୁଁ ଯୋଗାଣ ନେଇ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ିଛି।

କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହର୍ମୁଜ୍‌ ପ୍ରଣାଳୀ?

ହର୍ମୁଜ୍‌ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଶ୍ୱର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତେଲ ପରିବହନ ମାର୍ଗ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ବହୁ ପରିମାଣର ଅଶୋଧିତ ତେଲ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରକୁ ଯାଇଥାଏ। ଏଠାରେ ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଚଳାଚଳରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ତେଲ ପରିବହନ ବିଳମ୍ବିତ ହୋଇପାରେ। ଏଥିସହ ଜାହାଜ ବୀମା ଓ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଭାରତ ଉପରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ?

ଭାରତ ନିଜର ଆବଶ୍ୟକତାର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ କଚ୍ଚା ତେଲ ଆମଦାନି କରୁଥିବାରୁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଦେଶର ଆମଦାନି ବିଲ୍‌କୁ ବଢ଼ାଇପାରେ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ତେଲ ଦର ଉଚ୍ଚ ରହିଲେ ପରିବହନ, ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିପାରେ। ଏହା ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଏବଂ ଟଙ୍କାର ବିନିମୟ ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।

ତେବେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତେଲ ଦର ବଢ଼ିବା ମାତ୍ରେ ଭାରତରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଦର ତୁରନ୍ତ ବଢ଼ିବ ବୋଲି କୁହାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଘରୋଇ ଇନ୍ଧନ ଦର ଉପରେ ଟିକସ, ତୈଳ କମ୍ପାନୀଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରଣର ପ୍ରଭାବ ରହିଥାଏ।

ଆଗକୁ କେଉଁ ଦିଗକୁ ଯିବ ତେଲ ଦର?

ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଆକ୍ରମଣ ଜାରି ରହିବ କି ନାହିଁ, ହର୍ମୁଜ୍‌ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ କେତେ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦେଶରୁ ଅତିରିକ୍ତ ଯୋଗାଣ ଆସିବ କି ନାହିଁ—ଏହି ସବୁ ଦିଗ ଉପରେ ତେଲ ଦରର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଗତି ନିର୍ଭର କରିବ। ବର୍ତ୍ତମାନ ବଜାରରେ ଯୋଗାଣ ନେଇ ଆଶଙ୍କା ରହିଥିବାରୁ ଦରରେ ଅସ୍ଥିରତା ଜାରି ରହିପାରେ।