ୱାଶିଂଟନ: ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନୂଆ ନିଷ୍କାସନ ଯୋଜନାକୁ ନେଇ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ହଇଚଇ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଆମେରିକାରେ ରହୁଥିବା ଇରାନୀ ଓ ଆଫଗାନ ନାଗରିକଙ୍କୁ ଦେଶରୁ ବାହାର କରିବା ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ ହବ୍ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ଯୋଜନା କରୁଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଏହାକୁ ନେଇ ଆମେରିକାର ଆଇନଜୀବୀ, ସାଂସଦ ଓ ମାନବାଧିକାର କର୍ମୀମାନେ ତୀବ୍ର ଆପତ୍ତି ଉଠାଇଛନ୍ତି।

ଆମେରିକାର କୋର୍ଟରେ ଦାଖଲ ହୋଇଥିବା କିଛି ଦସ୍ତାବିଜରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ନିଷ୍କାସନ ପାଇଁ ଯୋଜନା ହୋଇଥିବା ବିମାନଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଥମେ ପାକିସ୍ତାନର ଇସଲାମାବାଦକୁ ପଠାଯାଇପାରେ। ପରେ ସେଠାରୁ ଇରାନ ଓ ଆଫଗାନିସ୍ତାନକୁ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ପଠାଇବାର ଯୋଜନା ଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି।

ଫେରିଗଲା ଇରାନୀଙ୍କୁ ନେଇ ଯାଉଥିବା ବିମାନ

ନଭେମ୍ବର ୧୦ ତାରିଖରେ ଇରାନୀ ନାଗରିକଙ୍କୁ ନେଇ ଆମେରିକାର ଆରିଜୋନାସ୍ଥିତ ମେସା ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା ଏକ ICE ନିଷ୍କାସନ ବିମାନ ପ୍ରାୟ ୩୦ ମିନିଟ୍ ପରେ ପୁଣି ସେହି ବିମାନବନ୍ଦରକୁ ଫେରି ଆସିଥିଲା।

'ଦି ନ୍ୟୁୟର୍କ ଟାଇମ୍ସ'ର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ପାକିସ୍ତାନ ନିଷ୍କାସିତ ଲୋକଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ହଠାତ୍ ମନା କରିଦେବାରୁ ବିମାନକୁ ଫେରାଇ ନିଆଯାଇଥିଲା। ଏହି ବିମାନରେ ଅତି କମରେ ୯ ଜଣ ଇରାନୀ ନାଗରିକ ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ପୁଣି ଆରିଜୋନାର ଏକ ଇମିଗ୍ରେସନ୍ କେନ୍ଦ୍ରକୁ ନିଆଯାଇଥିଲା।

ଏହା ପୂର୍ବରୁ ନଭେମ୍ବର ୮ ତାରିଖରେ ମଧ୍ୟ ଆରିଜୋନାରୁ ୮ ଜଣ ଇରାନୀଙ୍କୁ ଜର୍ଜିଆ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ଦେଇ ନିଷ୍କାସନ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ହୋଇଥିଲା। ମାତ୍ର କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ କାରଣ ନ ଦର୍ଶାଇ ସେହି ବିମାନ ଯାତ୍ରାକୁ ବାତିଲ କରାଯାଇଥିଲା।

ଏହା ତିନି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଇରାନୀ ନାଗରିକଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନ ଦେଇ ନିଷ୍କାସନ କରିବାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଫଳ ଉଦ୍ୟମ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

ଆଫଗାନଙ୍କୁ ନିଷ୍କାସନ ଯୋଜନାକୁ କୋର୍ଟଙ୍କ ରୋକ୍

ଏହି ବିବାଦର ଆରମ୍ଭ ନଭେମ୍ବର ୩ ତାରିଖରେ ହୋଇଥିଲା। ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ପ୍ରାୟ ୧୫୦ରୁ ୨୦୦ ଜଣ ଆଫଗାନ ନାଗରିକଙ୍କୁ ଆମେରିକାରୁ ପାକିସ୍ତାନ ଦେଇ ତାଲିବାନ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଆଫଗାନିସ୍ତାନକୁ ପଠାଇବାକୁ ଯୋଜନା କରିଥିଲା।

ଏହି ଯୋଜନାରେ ଆମେରିକାର ସେନାକୁ ସହଯୋଗ କରିଥିବା କିଛି ପୂର୍ବତନ ଆଫଗାନ ସହଯୋଗୀ ମଧ୍ୟ ରହିଥିବା କୁହାଯାଇଛି। ତାଲିବାନ ଶାସନକୁ ଫେରିବା ପରେ ନିର୍ଯାତନାର ଭୟ ଥିବାରୁ ସେମାନେ ଆମେରିକାରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଥିଲେ।

ତେବେ ନଭେମ୍ବର ୩ ତାରିଖରେ ଆମେରିକାର ଜିଲ୍ଲା ଜଜ୍ ଭାଲେରି କାପ୍ରୋନି ଏହି ନିଷ୍କାସନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉପରେ ଅସ୍ଥାୟୀ ରୋକ୍ ଲଗାଇଥିଲେ। ନଭେମ୍ବର ୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଫଗାନ ନାଗରିକଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନ କିମ୍ବା ଆଫଗାନିସ୍ତାନକୁ ପଠାଇବା ଉପରେ ରୋକ୍ ଲଗାଯାଇଥିଲା।

କେମିତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଯୋଜନାରେ ସାମିଲ ହେଲା ପାକିସ୍ତାନ?

ଆମେରିକାର ନିଷ୍କାସନ ଯୋଜନାରେ ପାକିସ୍ତାନକୁ ସାମିଲ କରିବା ନେଇ ଅକ୍ଟୋବର ୩୧ ତାରିଖରୁ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଥିଲା। ଆମେରିକାର କୋର୍ଟ ଦସ୍ତାବିଜ ଅନୁସାରେ, ଲୁଇସିଆନାରେ ଅଟକ ରଖାଯାଇଥିବା ଆଫଗାନ ନାଗରିକଙ୍କୁ ପ୍ରଥମେ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ପରେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ପଠାଇବାକୁ ଯୋଜନା ହୋଇଥିଲା।

ନଭେମ୍ବର ୮ ତାରିଖର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ୧୧ ଜଣ ଇରାନୀ ନାଗରିକଙ୍କୁ ଇସଲାମାବାଦ ଦେଇ ପଠାଇବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଯୋଜନା ହୋଇଥିଲା। ଇରାନୀ ଆମେରିକୀୟ ଲିଗାଲ୍ ଡିଫେନ୍ସ ଫଣ୍ଡର ଦାବି ଅନୁସାରେ, ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୧୦ ଜଣ ପୁରୁଷ ଓ ଜଣେ ମହିଳା ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ୧୫ ଦିନିଆ ପାକିସ୍ତାନ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ ଭିସା ମିଳିଥିବା ମଧ୍ୟ ଦାବି କରାଯାଇଛି।

ତେବେ ପାକିସ୍ତାନ ସରକାର କେବଳ ଆଫଗାନ ନାଗରିକଙ୍କୁ ନେଇ ଆମେରିକା ସହ ଆଲୋଚନା ହେଉଥିବା କଥା ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି। ନଭେମ୍ବର ୬ ତାରିଖରେ ପାକିସ୍ତାନ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ସଜ୍ଜାଦ ହାଇଦର ଖାନ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ବିଚାରାଧୀନ ଅଛି ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ପକ୍ଷଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରାଯାଉଛି।

ମାନବାଧିକାର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଆଶଙ୍କା, ତୀବ୍ର ବିରୋଧ

ଏହି ଯୋଜନାକୁ ନେଇ ଆମେରିକାର ଅନେକ ନେତା ଓ ମାନବାଧିକାର ସଂଗଠନ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ପୂର୍ବତନ ଆଫଗାନ କୂଟନୀତିଜ୍ଞ ତଥା Displaced Internationalର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଅଶରଫ ହାଇଦାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ତାଲିବାନ ଶାସନ ଅଧୀନରେ ନିର୍ଯାତନାର ଏକ ପରୋକ୍ଷ ରାସ୍ତା ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଆମେରିକୀୟ ସିନେଟର ଜିନ୍ ଶାହିନ୍ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯୋଜନାକୁ ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଏଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ଦ୍ୱାରା ମହିଳା, ଶିଶୁ ଏବଂ ଆମେରିକାର ସେନାକୁ ସହଯୋଗ କରିଥିବା ଆଫଗାନ ନାଗରିକମାନେ ତାଲିବାନର ନିର୍ଯାତନାର ଶିକାର ହୋଇପାରନ୍ତି।

କିଛି ନିଷ୍କାସିତ ହେବାକୁ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ରାଜନୈତିକ ବିରୋଧୀ, ଧାର୍ମିକ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଏବଂ LGBTQ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ହୋଇଥିବାରୁ ସେମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିଛି।

ପାକିସ୍ତାନକୁ ଆମେରିକୀୟ ସାଂସଦଙ୍କ ଚେତାବନୀ

ନଭେମ୍ବର ୨ ତାରିଖରେ ଆମେରିକାର ପ୍ରତିନିଧି ସ୍କଟ୍ ପିଟର୍ସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ୬୬ ଜଣ ସାଂସଦ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନକୁ ଏହି ନିଷ୍କାସନ ଯୋଜନା ବାତିଲ କରିବାକୁ ଦାବି କରିଥିଲେ।

ସାଂସଦମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଯଦି ପାକିସ୍ତାନ ଜାଣିଶୁଣି ଏଭଳି ନିଷ୍କାସନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସହଯୋଗ କରେ ଏବଂ ଏହାଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ନିର୍ଯାତନା, ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ମାନବାଧିକାର ଉଲ୍ଲଂଘନର ଶିକାର ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ପାକିସ୍ତାନ ଉପରେ ଆର୍ଥିକ କଟକଣା ଲଗାଯାଇପାରେ।

ଏଥିପାଇଁ Global Magnitsky Human Rights Accountability Act ଅନୁସାରେ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଦାବି ହୋଇଛି।

ଆମେରିକାର ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଦେଶରୁ ପ୍ରବାସୀଙ୍କୁ ନିଷ୍କାସନ କରିବା ଅଭିଯାନ ଚଳାଇଥିବା ବେଳେ ଏହି ଘଟଣା ଏବେ ନୂଆ ରାଜନୈତିକ ଓ କୂଟନୈତିକ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ପାକିସ୍ତାନ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଛି କି ନାହିଁ, ତାହା ଏବେ ବି ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ।