ପ୍ରତିଭାର କୌଣସି ବୟସ ନଥାଏ। ଏହାକୁ ପୁଣିଥରେ ପ୍ରମାଣ କରିଛନ୍ତି ଗୁଜରାଟର ସୁରଟ ସହରର ଜଣେ ସ୍କୁଲ ଛାତ୍ର। ଦେଶରେ ଦିନକୁ ଦିନ ଭୂତଳ ଜଳସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଉଥିବା ବେଳେ ଏହାର ସମାଧାନ ଖୋଜିବାକୁ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା (AI) ଓ ମେସିନ୍ ଲର୍ଣ୍ଣିଂର ସାହାଯ୍ୟ ନେଇଛନ୍ତି ଧେୟ ଶାହ। ତାଙ୍କର ଏହି ଅଭିନବ ପ୍ରୟାସ ତାଙ୍କୁ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପରିଚୟ ଦେଇଛି। ଦେଶବ୍ୟାପୀ ଆୟୋଜିତ vivo Ignite 2026 ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମ୍ମାନ ହାସଲ କରିଛନ୍ତି।

AI ଦ୍ୱାରା ଜାଣିହେବ ଭୂତଳ ଜଳର ସ୍ଥିତି

ଧେୟ ଶାହଙ୍କ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ନାମ ହେଉଛି JALAAKAR – The Shape of Water: Predict, Alert, and Act। ଏଥିରେ ମେସିନ୍ ଲର୍ଣ୍ଣିଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି।

ଏହି ମଡେଲ୍ ବୋରୱେଲ୍‌ର ପୁରୁଣା ରେକର୍ଡ, ବର୍ଷା ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟ ଏବଂ ମାଟିର ବିଭିନ୍ନ ଗୁଣ ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟକୁ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିଥାଏ। ଏହା ଆଧାରରେ ତହସିଲ୍ ବା ତାଲୁକା ସ୍ତରରେ ଭୂତଳ ଜଳର ଉପଲବ୍ଧତା ଆକଳନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ।

ଭାରତର ଅନେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ପାନୀୟ ଜଳ ଓ କୃଷି ପାଇଁ ଲୋକେ ବୋରୱେଲ୍ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି। ତେଣୁ ଭୂତଳ ଜଳର ସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ଆଗୁଆ ଧାରଣା ମିଳିଲେ ଜଳର ସୁବିନିଯୋଗ ଓ ପରିଚାଳନାରେ ସହାୟତା ମିଳିପାରିବ।

ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ହାସଲ କଲେ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନ

ଧେୟ ଶାହଙ୍କ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ vivo Ignite 2026ର ଚତୁର୍ଥ ସଂସ୍କରଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରକଳ୍ପ ଭାବେ ଚୟନ କରାଯାଇଛି। ଅକ୍ଟୋବର ୨୮ ତାରିଖରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ଭାରତ ମଣ୍ଡପମ୍‌ରେ ଆୟୋଜିତ ଜାତୀୟ ଫାଇନାଲ୍‌ରେ ତାଙ୍କୁ ବିଜେତା ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା।

ସୁରଟର RMG Maheshwari English Schoolର ଛାତ୍ର ଧେୟଙ୍କ ଏହି ସଫଳତା ଅନ୍ୟ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ମାଧ୍ୟମରେ ସମାଜର ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ଖୋଜିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଦେବ।

୬,୧୦୦ରୁ ଅଧିକ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ପଛରେ ପକାଇଲେ

ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସାରା ଦେଶରୁ ୩୮ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ପଞ୍ଜୀକରଣ ହୋଇଥିଲା। ୧୨ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ସ୍କୁଲର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ୬,୧୦୦ରୁ ଅଧିକ ଅଭିନବ ପ୍ରକଳ୍ପ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ।

ଦେଶର ୭୦୫ଟି ଜିଲ୍ଲା ସମେତ ୨୮ଟି ରାଜ୍ୟ ଓ ୮ଟି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଏଥିରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ।

ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ଏକ ପ୍ୟାନେଲ୍ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ସୃଜନଶୀଳତା, ବୈଜ୍ଞାନିକ ଉପଯୋଗିତା, ବ୍ୟବହାରିକ ସମ୍ଭାବନା, ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ସାମାଜିକ ପ୍ରଭାବ ଆଧାରରେ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରିଥିଲେ।

ଅନ୍ୟ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇଲେ ପ୍ରତିଭା

ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ କେବଳ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ନୁହେଁ, ମହିଳାଙ୍କ ସାଇବର ସୁରକ୍ଷା, ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା, ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗଙ୍କ ସହାୟତା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକଳ୍ପ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା।

ମୁମ୍ବାଇର ଦୁଇ ଛାତ୍ରଙ୍କ 'JalRakshak' ପ୍ରକଳ୍ପ ବୋରୱେଲ୍‌ର ଜଳସ୍ତର ହ୍ରାସ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଆକଳନ କରିବାକୁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ସେହିପରି ଚେନ୍ନାଇର ଛାତ୍ରମାନେ ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଓ ଜଳ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ ପାଇଁ 'HydroPlastiNet' ନାମକ ଏକ ଫିଲ୍ଟରେସନ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ।

ତେବେ ଧେୟ ଶାହଙ୍କ ପ୍ରକଳ୍ପର ପ୍ରକୃତ ଭବିଷ୍ୟବାଣୀ ସଠିକତା ଓ ବାସ୍ତବ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହାର ବ୍ୟବହାର ସମ୍ପର୍କିତ ସ୍ୱାଧୀନ ତଥ୍ୟ ଏଯାଏଁ ପ୍ରକାଶ ପାଇନାହିଁ। ତଥାପି ଭୂତଳ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ଦିଗରେ ଜଣେ ସ୍କୁଲ ଛାତ୍ରଙ୍କ ଏହି ପ୍ରୟାସ ପ୍ରଶଂସନୀୟ।