ଓଡ଼ିଶାର ଖଣିଜ ସମୃଦ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳର ରେଳ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଦିଗରେ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇ ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି। ବଡ଼ବିଲ-ବଲାଣୀଖଦାନ ରେଳପଥର ୬ କିଲୋମିଟର ଅଂଶର ଦୋହରୀକରଣ ପାଇଁ ରେଳବାଇ ₹୧୨୨ କୋଟିର ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ମଞ୍ଜୁର କରିଛି। ଏହି ରେଳପଥ ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ରେଳବାଇ ଅଧୀନରେ ରହିଛି।

ବର୍ତ୍ତମାନ ବଡ଼ବିଲ-ବଲାଣୀଖଦାନ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଏହି ୬ କିମି ରେଳପଥ ସିଙ୍ଗଲ୍ ଲାଇନ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି। ଏହି ରୁଟ୍ ଦେଇ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୯ ନିୟୁତ ଟନ୍ ମାଲ ପରିବହନ ହେଉଛି। ଏଥିରେ ପ୍ରତିଦିନ ପ୍ରାୟ ୬ଟି ଲୋଡେଡ୍ ଲୁହାପଥର ରେକ୍ ଚଳାଚଳ କରୁଛି।

ଏହି ରେଳପଥ ମୁଖ୍ୟତଃ ଉଚ୍ଚମାନର ଲୁହାପଥର ଓ ପେଲେଟ୍ ପରିବହନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି। SAILର ବଲାଣୀ ଖଣି ଏବଂ Rungta, Khatau ଓ Narbheram ଭଳି ଘରୋଇ ସାଇଡିଂରୁ ଲୁହାପଥର ଓ ପେଲେଟ୍ ରେଳ ଯୋଗେ ବିଭିନ୍ନ ଇସ୍ପାତ କାରଖାନା ଓ ବନ୍ଦରକୁ ପଠାଯାଉଛି।

ରେଳବାଇ ଅନୁସାରେ, ଏହି ରେଳପଥର ଦୋହରୀକରଣ ହେଲେ ପ୍ରକଳ୍ପ ଚାଲୁ ହେବା ପରେ ଅତିରିକ୍ତ ୮.୯ ନିୟୁତ ଟନ୍ ପ୍ରତିବର୍ଷ ମାଲ ପରିବହନ କ୍ଷମତା ସୃଷ୍ଟି ହେବ। ଏହା ଫଳରେ ମାଲବାହୀ ଟ୍ରେନ୍ ଚଳାଚଳରେ ଥିବା ବିଳମ୍ବ ମଧ୍ୟ କମିବା ଆଶା କରାଯାଉଛି।

ବଡ଼ବିଲ-ବଲାଣୀଖଦାନ ରୁଟ୍‌କୁ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ‘Energy, Mineral and Cement Corridor’ ଅଧୀନରେ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି। ଏହି କରିଡର ଦେଇ ଖଣିଜ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାରୀ ମାଲର ବହୁ ପରିମାଣରେ ପରିବହନ ହୋଇଥାଏ।

ଆଗାମୀ ଦିନରେ SAILର ଖଣି ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ସହିତ ଇସ୍ପାତ କାରଖାନା ଓ ବନ୍ଦରଗୁଡ଼ିକର କ୍ଷମତା ବଢ଼ିବା ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହା ଫଳରେ ଲୁହାପଥର ପରିବହନର ଚାହିଦା ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିପାରେ। ତେଣୁ ଆଗୁଆ ଭାବେ ଏହି ରେଳପଥର ଦୋହରୀକରଣ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ରେଳପଥର କ୍ଷମତା ଅଭାବକୁ ଏଡ଼ାଇବାରେ ଏହା ସହାୟକ ହେବ।

ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶାର ଖଣି ଅଞ୍ଚଳ, ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳ ଓ ବନ୍ଦର ମଧ୍ୟରେ ରେଳ ସଂଯୋଗ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ ହେବ। ଖଣିଜ ପରିବହନ ବଢ଼ିବା ସହିତ ଶିଳ୍ପ ଓ ବନ୍ଦର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ବିସ୍ତାର ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅତିରିକ୍ତ ରେଳ କ୍ଷମତା ଉପଲବ୍ଧ ହେବ।