ମଧ୍ୟପୂର୍ବରେ ଚାଲୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱ ତେଲ ବଜାରରେ ଅସ୍ଥିରତା ବଢ଼ିଛି। ଆମେରିକାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ୟୁକେ, ଚୀନ, ପାକିସ୍ତାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନେକ ଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଦର 20% ରୁ 40% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ିଛି।

କିନ୍ତୁ ଭାରତରେ ସାଧାରଣ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଦର ମେ 2022 ପରଠାରୁ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହିଛି। ଦିଲ୍ଲୀରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ଲିଟର ପିଛା ₹94.77 ଏବଂ ଡିଜେଲ ₹87.67 ରେ ଅଟକିଛି। ଏହାକୁ ନେଇ ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ଏକ ‘ଅଦ୍ଭୁତ’ ପରିସ୍ଥିତି ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଛନ୍ତି।

ଆମେରିକାରେ ଫେବ୍ରୁଆରୀରେ ପ୍ରତି ଗ୍ୟାଲନ୍ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର $2.94 ଥିବା ବେଳେ ଏପ୍ରିଲରେ ଏହା $4.14 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ିଛି। ପାକିସ୍ତାନରେ ମଧ୍ୟ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର 42% ବଢ଼ିଛି। ଚୀନ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟ 20% ଦର ବୃଦ୍ଧି କରିଛି।

ଭାରତ ପ୍ରାୟ 90% ତେଲ ଆମଦାନୀ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଥିବାରୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଭାରତର ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ମ୍ୟାକ୍ୱାରି ଗ୍ରୁପ୍ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ତେଲ ବିପଣନ କମ୍ପାନୀମାନେ ପ୍ରତି ଲିଟର ପେଟ୍ରୋଲରେ ₹18 ଏବଂ ଡିଜେଲରେ ₹35 କ୍ଷତି ଭୋଗୁଛନ୍ତି।

ସରକାର ଇଥାନଲ୍ ମିଶ୍ରଣ ନୀତି ଅନୁସରଣ କରି ଆମଦାନୀ ନିର୍ଭରତା କମାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଏକ୍ସାଇଜ୍ ଶୁଳ୍କ କମାଇବା ମଧ୍ୟ ଏହି ଚାପ କମାଇବା ପାଇଁ ଏକ ପଦକ୍ଷେପ ଥିଲା।

ତଥାପି ରାଜନୈତିକ ମହଳରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି ଯେ ଆସନ୍ତା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ସରକାର ଦର ବୃଦ୍ଧିକୁ ରୋକି ରଖିଛନ୍ତି। ବିପକ୍ଷ ଦଳମାନେ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯେ ନିର୍ବାଚନ ପରେ ଦର ବୃଦ୍ଧି ହେବା ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ଏପରି ସମୟରେ ବ୍ରେଣ୍ଟ କ୍ରୁଡ୍ ତେଲ ଦର $95 ଉପରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଏନର୍ଜି ଏଜେନ୍ସି ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ତେଲ ଝଟକା ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି।

ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି — ଭାରତର ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପରେ ଏହି ‘ଅଦ୍ଭୁତ’ ସ୍ଥିରତା କେତେ ଦିନ ରହିବ?