ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଦ୍ୱାର ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଖୋଲା: CJI

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦେଶର ନ୍ୟାୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଥିବା ବେଳେ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଜଷ୍ଟିସ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତଙ୍କ ଏକ ବୟାନ ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଛି। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଦ୍ୱାର ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଖୋଲା ରହିଛି ଏବଂ ଯେକୌଣସି ସାଧାରଣ ନାଗରିକ କିମ୍ବା ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧି ଆଇନ ଅନୁସାରେ ନ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ।

ଅକ୍ଟୋବର ୧୨ ତାରିଖରେ ଜାତୀୟ ମାନବାଧିକାର ଆୟୋଗ (NHRC)ର ୩୩ତମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଦିବସ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପରେ ସାମ୍ବାଦିକଙ୍କ ସହ କଥା ହେବା ବେଳେ CJI ଏହି ମତ ରଖିଥିଲେ। INDIA ମେଣ୍ଟର ନେତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭେଟିବା ପାଇଁ ଚିଠି ଲେଖିଥିବା ବେଳେ ସେ ପୂର୍ବ ରାତିରେ ଉତ୍ତର ଦେଇଥିବା କହିଥିଲେ।

INDIA ମେଣ୍ଟର ନେତାଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ୍ ପାଇଁ ଅସମର୍ଥତା

କଂଗ୍ରେସ ନେତା ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ମଲ୍ଲିକାର୍ଜୁନ ଖଡ଼ଗେଙ୍କ ସମେତ INDIA ମେଣ୍ଟର ନେତାମାନେ CJIଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ କରିବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ସୋମବାର ଅପରାହ୍ନ ୪ଟାରୁ ୫ଟା ମଧ୍ୟରେ ସାକ୍ଷାତ୍ କରି ଏକ ସ୍ମାରକପତ୍ର ଦେବାକୁ ସେମାନେ ଚାହୁଁଥିଲେ।

ଏହି ସ୍ମାରକପତ୍ରରେ ଭୋଟର ତାଲିକାର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସଘନ ସଂଶୋଧନ (Special Intensive Revision ବା SIR) ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବନ୍ଦ କରିବା, ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୁକ୍ତ ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଏବଂ ପେପର ବାଲଟ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଫେରିବା ଭଳି ଦାବି ରହିଥିବା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି।

ତେବେ CJI ସାକ୍ଷାତ୍ ପାଇଁ ଅସମର୍ଥତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଥିବା ଚିଠିର ଉତ୍ତର ସେ ଦେଇସାରିଛନ୍ତି। ସାକ୍ଷାତ୍ ନକରିବାର କାରଣ ସମ୍ପର୍କରେ ଅଧିକ ବିବରଣୀ ଦେବାକୁ ସେ ମନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଚିଠିର ଗୋପନୀୟତା ରକ୍ଷା କରିଥିବା କହିଥିଲେ।

ଅଭିଯୋଗ ନେଇ ଆଇନଗତ ପଥ ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ

ନିର୍ବାଚନୀ ଅନିୟମିତତା ସମ୍ପର୍କିତ ଅଭିଯୋଗ ଉଠାଇବା ପାଇଁ ନ୍ୟାୟାଳୟର ପ୍ରଶାସନିକ ସ୍ତରରେ ରାଜନୈତିକ ଦଳର ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀ ସହ ସାକ୍ଷାତ୍ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଆଇନ ଅନୁସାରେ ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସରଣ କରିବା ଉଚିତ ବୋଲି CJIଙ୍କ ଉତ୍ତରରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିବା ଖବର ଆସିଛି।

ସମ୍ପୃକ୍ତ ପ୍ରସଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାରାଧୀନ ଥିବାରୁ (sub judice) ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଆଇନଗତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ମାଧ୍ୟମରେ ଉଠାଇବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି।

CJIଙ୍କ ମତ ଅନୁସାରେ, ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ହୁଅନ୍ତୁ କିମ୍ବା ନିର୍ବାଚିତ ସଂସ୍ଥାର ସଦସ୍ୟ—ସମସ୍ତେ ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରି ଆଇନ ଅନୁସାରେ ନିଜ ଅଭିଯୋଗ ଉପସ୍ଥାପନ କରିପାରିବେ। ନ୍ୟାୟାଳୟ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ମାମଲାର ବିଚାର କରିବ ଏବଂ ଯାହା ପ୍ରାପ୍ୟ, ତାହା ପ୍ରଦାନ କରିବ।

‘ଭୋଟ୍ ଚୋରି’ ଅଭିଯୋଗକୁ ନେଇ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନ

ଭୋଟର ତାଲିକାରୁ ନାମ ବାଦ୍ ପଡ଼ିବା ଓ SIR ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଅନିୟମିତତା ହୋଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ଅଭିଯୋଗଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୁକ୍ତଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ମଧ୍ୟ ଦାବି କରିଛନ୍ତି।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଭୋଟର ତାଲିକାରେ ସଂଶୋଧନ ଓ ନାମ ଯାଞ୍ଚ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗର ନିଜସ୍ୱ ପକ୍ଷ ରହିଛି। ତେଣୁ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଓ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାକୁ ପୃଥକ୍ ଭାବେ ବୁଝିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି ମାମଲାରେ କୌଣସି ଅଭିଯୋଗକୁ ନ୍ୟାୟାଳୟର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍କର୍ଷ ଭାବେ ଧରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।

ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଅଭିମୁଖେ ପଦଯାତ୍ରା ଯୋଜନା

CJIଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ୍ ହୋଇନପାରିଲେ ମଧ୍ୟ INDIA ମେଣ୍ଟର ନେତାମାନେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଅଭିମୁଖେ ପଦଯାତ୍ରା କରିବାର ଯୋଜନା ଜାରି ରଖିଥିଲେ। ଏହାକୁ ‘ଚଲୋ ଦିଲ୍ଲୀ—ମାର୍ଚ୍ଚ ଫର୍ ଡେମୋକ୍ରାସି’ ବୋଲି ନାମ ଦିଆଯାଇଥିବା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି।

ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ସାମାଜିକ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ପଦଯାତ୍ରାରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକର କହିବା ଅନୁସାରେ, ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ଭୋଟରଙ୍କ ଅଧିକାର ସମ୍ପର୍କରେ ନିଜର ଦାବି ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା।

ଏହା ପୂର୍ବରୁ ବିରୋଧୀ ଦଳର ନେତାମାନେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏକ ସ୍ମାରକପତ୍ର ଦେଇଥିବା ଖବର ରହିଛି।

ନ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଆବେଦନ ହେଉଛି ମୁଖ୍ୟ ପଥ

CJIଙ୍କ ବୟାନର ମୂଳ ବାର୍ତ୍ତା ହେଉଛି—ନ୍ୟାୟ ପାଇବା ପାଇଁ ନାଗରିକମାନେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ। ତେବେ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ମାମଲା ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଓ ନ୍ୟାୟାଳୟର ପ୍ରଶାସନିକ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ୍ କରିବା ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ପ୍ରକ୍ରିୟା।

ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପର୍କିତ ବିବାଦର ଆଇନଗତ ସମାଧାନ କେଉଁ ଦିଗକୁ ଯିବ, ତାହା ଆବେଦନ, ଉପଲବ୍ଧ ପ୍ରମାଣ ଏବଂ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବିଚାର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ। ଏହି ଘଟଣା ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ ରାଜନୈତିକ ଦାବି ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ପୁଣି ଥରେ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିଛି।