ରାସାୟନିକ ସାର ବ୍ୟବହାରକୁ ୨୫ରୁ ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କମାଇବାକୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଆହ୍ୱାନ ପରେ ଓଡ଼ିଶା ସହ ସାରା ଦେଶରେ କୃଷିକୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଚାଷୀ, କୃଷି ବିଶେଷଜ୍ଞ ଓ କୃଷକ ସଂଗଠନମାନେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଦଶକ ଧରି ରାସାୟନିକ ସାର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିବା ଭାରତୀୟ କୃଷି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏପରି ପରିବର୍ତ୍ତନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କି ନୁହେଁ।
ଅନେକେ ପ୍ରାକୃତିକ ଓ ସୁସ୍ଥିର କୃଷିକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିବାବେଳେ ଓଡ଼ିଶାର ଚାଷୀମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ଫସଲ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଜୀବିକା ଏବେ ବି ରାସାୟନିକ ସାର ଉପରେ ଭାରି ଭାବେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ତେଣୁ ହଠାତ୍ ସାର ବ୍ୟବହାର କମାଇବା ସହଜ ନୁହେଁ।
ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଚାଷୀ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ କହିଛନ୍ତି, “ଦଶକ ଧରି ସାର ବ୍ୟବହାର କରିବା ପରେ ଆମେ ହଠାତ୍ ଏହାକୁ ଛାଡ଼ିପାରିବୁ ନାହିଁ। ସରକାର ପ୍ରଥମେ ସଠିକ୍ ନୀତି ଓ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବା ଦରକାର, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଧୀରେ ଧୀରେ ପ୍ରାକୃତିକ କୃଷି ଦିଗକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବ ହେବ।”
ଚାଷୀମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ୟୁରିଆ, ଡିଏପି ଓ ପୋଟାଶ ଭଳି ସାର ବ୍ୟବହାର କରିବା ଫଳରେ ମାଟିର ପ୍ରକୃତି ବଦଳିଯାଇଛି। ମାଟି ଏବେ ରାସାୟନିକ ପୋଷକ ଉପରେ ଅଭ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ହଠାତ୍ ସାର ବନ୍ଦ କଲେ ଫସଲ ବୃଦ୍ଧି କମିଯିବା ସହ ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଇପାରେ।
କୃଷି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ ଚାଷୀଙ୍କ ଚିନ୍ତା ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭାବେ ସଠିକ୍। ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଅଧିକ ରାସାୟନିକ ସାର ବ୍ୟବହାର ମାଟିର ଜୈବ କାର୍ବନ କମାଇ ଦେଇଥାଏ, ଉପକାରୀ ଜୀବାଣୁ ଓ କେଞ୍ଚୁଆଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିଥାଏ ଓ ମାଟିର ସ୍ୱାଭାବିକ ପୋଷକ ଚକ୍ରକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦେଇଥାଏ।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ହଠାତ୍ ସାର ବନ୍ଦ କଲେ ଫସଲ ହଳଦିଆ ପଡ଼ିଯିବା, ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ, ଶସ୍ୟ ଗୁଣମାନ କମିଯିବା, ମୂଳ ଦୁର୍ବଳ ହେବା, ଖରା ଓ କୀଟ ଆକ୍ରମଣ ବଢ଼ିବା ଭଳି ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଇପାରେ।
ବରଗଡ଼ର ଜଣେ ଚାଷୀ କହିଛନ୍ତି, “ପ୍ରାକୃତିକ କୃଷି ଭଲ କଥା, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅପନାଇବା ସହଜ ନୁହେଁ। ସାର ବିନା ଧାନ ଚାଷ କରିବା ବହୁତ କଷ୍ଟକର ହେବ ଓ ଉତ୍ପାଦନ କମିଯିବ।”
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ, ଆୟ କମିଯିବାର ଭୟ ହିଁ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ସାର ବ୍ୟବହାର କମାଇବାରୁ ରୋକୁଛି। ଛୋଟ ଓ ସୀମାନ୍ତ ଚାଷୀଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋଟିଏ ଖରାପ ଚାଷ ଋତୁ ମଧ୍ୟ ଗଭୀର ଆର୍ଥିକ ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।
କୃଷି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ସମାଧାନ ହେଉଛି ହଠାତ୍ ସାର ବନ୍ଦ କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଧୀରେ ଧୀରେ ସାର ବ୍ୟବହାର କମାଇବା। ସେମାନେ ‘ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେଟେଡ୍ ନ୍ୟୁଟ୍ରିଏଣ୍ଟ ମ୍ୟାନେଜମେଣ୍ଟ’ ବା INM ପ୍ରଣାଳୀକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ରାସାୟନିକ ସାର, ଜୈବ ସାର, କମ୍ପୋଷ୍ଟ, ବାୟୋଫର୍ଟିଲାଇଜର ଓ ଫସଲ ଅବଶିଷ୍ଟକୁ ସମନ୍ୱୟ କରାଯାଏ।
ସେମାନଙ୍କ ମତରେ, ମାଟିରେ ଜୈବ ପଦାର୍ଥ ବଢ଼ାଇବା, ଗ୍ରୀନ୍ ମ୍ୟାନ୍ୟୁରିଂ, ଫସଲ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ବାୟୋଫର୍ଟିଲାଇଜର ବ୍ୟବହାର, ସଠିକ୍ ମାଟି ପରୀକ୍ଷା ଓ ପ୍ରିସିଜନ୍ ଫାର୍ମିଂ ଦ୍ୱାରା ଧୀରେ ଧୀରେ ରାସାୟନିକ ସାର ନିର୍ଭରତା କମାଇହେବ।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ, ଆରମ୍ଭରେ ଉତ୍ପାଦନ କମିପାରେ, କିନ୍ତୁ ନିୟମିତ ଭାବେ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରଣାଳୀ ଅପନାଇଲେ ମାଟିର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଧୀରେ ଧୀରେ ସୁଧାରିପାରେ। ଦୀର୍ଘମିୟାଦୀ ଭାବେ ଏହା ଚାଷୀଙ୍କ ଖର୍ଚ୍ଚ କମାଇବା ସହ ଖରା ପ୍ରତିରୋଧକ କ୍ଷମତା ବଢ଼ାଇବ ଓ ସୁସ୍ଥିର କୃଷି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗଢ଼ିଉଠିବ।
ନେପାଳ-ତିବ୍ବତ ସୀମାରେ ଭୟଙ୍କର ଫ୍ଲାସ୍ ଫ୍ଲଡ୍ ପରେ ସହାୟତା...
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ:ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (IAF) ନିଜର ପରିବହନ ବିମାନ...
ଅଭିନେତ୍ରୀ ତଥା ବିଜେପି ସାଂସଦ କଙ୍ଗନା ରଣାୱତ ଏବଂ ଯୋଗଗୁର...
ଶିରୋମଣି ଅକାଳୀ ଦଳ (ପୁନର ସୁରଜିତ) ବିଜେପି ସହ ମେଣ୍ଟକୁ ନ...
ଆମେରିକା ଓ କାନାଡା ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ହେବା ନେଇ ଆଶ...
ଇଂଲଣ୍ଡ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଲର୍ଡ୍ସରେ ଚାଲିଥିବା ଟେଷ୍ଟକ...
କନ୍ନଡ ଅଭିନେତା ୟଶଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଫିଲ୍ମ **‘Toxic: A...
ୟଶଙ୍କ ଅଭିନୀତ‘Toxic: A Fairy Tale for Grown-U...
୨୦୨୭ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ, ପଞ୍ଜାବ...