ଜାତିସଂଘ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦରେ ଭାରତର ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ଦାବିକୁ ନେଇ ନୂଆ କୂଟନୈତିକ ସମର୍ଥନ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ହଙ୍ଗେରୀ, ପୋଲାଣ୍ଡ, ସ୍ଲୋଭାକିଆ ଓ ଚେକ୍ ଗଣରାଜ୍ୟକୁ ନେଇ ଗଠିତ Visegrád Group (V4) ଭାରତର ସ୍ଥାୟୀ UNSC ଆସନ ଦାବିକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛି।

୮୧ତମ UN General Assembly ଅଧିବେଶନ ଅବସରରେ ନ୍ୟୁୟର୍କରେ ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ଏବଂ V4 ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ପ୍ରଥମ ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ V4-India ବୈଠକରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ବୈଠକ ପରେ ସ୍ଲୋଭାକିଆର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଜୁରାଜ ବ୍ଲାନାର କହିଥିଲେ ଯେ V4 ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଭାରତକୁ UNSCର ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟ ଭାବେ ଦେଖିବାକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଛନ୍ତି।

ଜୟଶଙ୍କର ଏହି ପ୍ରଥମ V4-ଭାରତ ବୈଠକକୁ ଏକ “ନୂଆ ଐତିହାସିକ ଅବସର” ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ। ଭାରତ ଓ V4 ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ନିୟମିତ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀସ୍ତରୀୟ ବୈଠକ ଏବଂ ବାର୍ଷିକ ବ୍ୟବସାୟିକ ଫୋରମ୍ ଆୟୋଜନ ନେଇ ମଧ୍ୟ ସହମତି ହୋଇଛି।

କାହିଁକି UNSC ସଂସ୍କାର ଚାହୁଁଛି ଭାରତ?

୧୯୪୫ରେ UNSC ଗଠନ ହେବା ପରଠାରୁ ବିଶ୍ୱର ଜନସଂଖ୍ୟା, ଅର୍ଥନୀତି ଓ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଛି। ଭାରତ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦକୁ ଅଧିକ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱମୂଳକ କରିବା ପାଇଁ ଏହାର ସ୍ଥାୟୀ ଓ ଅସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ଢାଞ୍ଚାରେ ସଂସ୍କାର ଦାବି କରିଆସୁଛି।

ଭାରତ G4 ଗୋଷ୍ଠୀର ମଧ୍ୟ ଏକ ସଦସ୍ୟ। ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଭାରତ ସହ ବ୍ରାଜିଲ୍, ଜର୍ମାନୀ ଓ ଜାପାନ ରହିଛନ୍ତି ଏବଂ ଚାରି ଦେଶ UNSC ସଂସ୍କାର ଓ ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ପାଇଁ ପରସ୍ପରକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଛନ୍ତି।

ଭାରତର UNSC ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ଦାବିକୁ ଫ୍ରାନ୍ସ, ବ୍ରିଟେନ୍, ଆମେରିକା ଓ ରୁଷିଆ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିବା ରିପୋର୍ଟ ରହିଛି। ତେବେ V4ର ସମର୍ଥନ ମିଳିବା ମାତ୍ରରେ ଭାରତର ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇନାହିଁ। UNSC ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ବ୍ୟାପକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହମତି ଏବଂ UN Charterରେ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଶୋଧନ ଦରକାର।

ଭାରତ-V4 ସହଯୋଗ ଆହୁରି ବଢ଼ିବ

UNSC ପ୍ରସଙ୍ଗ ବ୍ୟତୀତ ଭାରତ ଓ V4 ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି, ନବସୃଜନ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା, ମହାକାଶ, କନେକ୍ଟିଭିଟି, ବ୍ୟବସାୟ ଓ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଭଳି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ବଢ଼ାଇବା ନେଇ ଆଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି।