ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସଙ୍କଟ, ଚାପରେ ଖାଡ଼ି ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି! ତେଲ ଦର ୯୫ ଡଲାର ଟପିବା ଆଶଙ୍କା

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଓ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ତେଲ ପରିବହନକୁ ନେଇ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଯୋଗୁଁ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିଛି। ବିଶେଷ କରି ତୈଳ ରପ୍ତାନି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଖାଡ଼ି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥନୀତି ପ୍ରଭାବିତ ହେଉଛି। ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମୁଦ୍ରା ପାଣ୍ଠି (IMF)ର ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୈତିକ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ, ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ଓ ମଧ୍ୟ ଏସିଆ ଅଞ୍ଚଳର ଅର୍ଥନୀତି ଚଳିତ ବର୍ଷ ୦.୩ ପ୍ରତିଶତ ସଙ୍କୁଚିତ ହୋଇପାରେ। ଏହା ଏପ୍ରିଲ୍‌ର ପୂର୍ବ ଆକଳନ ତୁଳନାରେ ୨.୨ ପ୍ରତିଶତ ପଏଣ୍ଟ୍ କମ୍। 

କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ?

ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗରକୁ ଓମାନ ଉପସାଗର ସହ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସମୁଦ୍ରପଥ। ଯୁଦ୍ଧ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ଦୈନିକ ପ୍ରାୟ ୨ କୋଟି ବ୍ୟାରେଲ୍ ତେଲ ପରିବହନ ହେଉଥିଲା। ଏହା ବିଶ୍ୱର ମୋଟ ତେଲ ଯୋଗାଣର ପ୍ରାୟ ଏକ-ପଞ୍ଚମାଂଶ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲା।

ଏହି ଜଳପଥରେ ଯୁଦ୍ଧଜନିତ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ସାଉଦି ଆରବ, ଇରାକ୍, କୁଏତ୍, କତାର ଓ ସଂଯୁକ୍ତ ଆରବ ଏମିରେଟ୍ସ ଭଳି ଦେଶର ରପ୍ତାନି ଓ ଆୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ। ଏହା ସହ ତେଲ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ, ଜାହାଜ ବୀମା ଓ ଇନ୍ଧନ ଯୋଗାଣରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ବଢ଼ିଥାଏ। 

ତେଲ ଦର ୯୫ ଡଲାର ଟପିବା ଆକଳନ କାହିଁକି?

IMFର ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬ ଆକଳନରେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅଶୋଧିତ ତେଲର ହାରାହାରି ଦର ପ୍ରତି ବ୍ୟାରେଲ୍ ପ୍ରାୟ ୯୬ ଡଲାର ରହିପାରେ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। ଏହା ଯୁଦ୍ଧ ପୂର୍ବ ସ୍ତର ତୁଳନାରେ ଯଥେଷ୍ଟ ଅଧିକ।

ତେବେ ଏହା ଏକ ବାର୍ଷିକ ହାରାହାରି ଆକଳନ; ଏହାର ଅର୍ଥ ତେଲ ଦର ପ୍ରତିଦିନ ୯୫ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ ରହିବ ବୋଲି ନୁହେଁ। ଯୁଦ୍ଧର ସ୍ଥିତି, ତେଲ ଉତ୍ପାଦନ, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଓ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ପରିବହନ ସ୍ୱାଭାବିକ ହେବା ଉପରେ ଭବିଷ୍ୟତର ଦର ନିର୍ଭର କରିବ। 

ଖାଡ଼ି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥନୀତିରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ?

ତେଲ ରପ୍ତାନିରେ ବାଧା ଯୋଗୁଁ ଖାଡ଼ି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ସରକାରୀ ରାଜସ୍ୱ, ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ଆୟ ଓ ବ୍ୟବସାୟିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିପାରେ। IMFର ଆକଳନରେ କେତେକ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦକ ଦେଶ ପାଇଁ ଅର୍ଥନୈତିକ ସଙ୍କୋଚନର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଏହାର ପ୍ରଭାବ କେବଳ ତେଲ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୀମିତ ରହିବ ନାହିଁ। ପରିବହନ, ବିମାନ ସେବା, ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ନିର୍ମାଣ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବାଣିଜ୍ୟ ଭଳି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଅନିଶ୍ଚିତତାର ସାମ୍ନା କରିପାରନ୍ତି। 

ଭାରତ ଉପରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ?

ଭାରତ ନିଜର ତେଲ ଆବଶ୍ୟକତାର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଆମଦାନି ମାଧ୍ୟମରେ ପୂରଣ କରୁଥିବାରୁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତେଲ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ।

• ଇନ୍ଧନ ଖର୍ଚ୍ଚ: ତେଲ ଆମଦାନି ବିଲ୍ ବଢ଼ିପାରେ।

• ପରିବହନ: ଟ୍ରକ୍, ଜାହାଜ ଓ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ଖର୍ଚ୍ଚ ଉପରେ ଚାପ ପଡ଼ିପାରେ।

• ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି: ଉତ୍ପାଦନ ଓ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିଲେ କିଛି ସାମଗ୍ରୀର ଦାମ ବଢ଼ିପାରେ।

• ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା: ତେଲ ଆମଦାନି ପାଇଁ ଅଧିକ ଡଲାର ଖର୍ଚ୍ଚ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଏହା ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରଭାବ; ଭାରତରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ୍‌ର ଖୁଚୁରା ଦର କେତେ ବଦଳିବ, ତାହା ଆମଦାନି ଖର୍ଚ୍ଚ, ଟିକସ, ଟଙ୍କା-ଡଲାର ବିନିମୟ ମୂଲ୍ୟ ଓ ସରକାରୀ ନୀତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।

ଆଗକୁ କ’ଣ ହୋଇପାରେ?

ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଓ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧବିରତି ସ୍ଥାପନ ହେଲେ ତେଲ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ଚାପ କମିପାରେ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଯୁଦ୍ଧ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହେଲେ ତେଲ ଦର ଓ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚ ରହିବା ସହ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ଆହୁରି ଚାପରେ ପଡ଼ିପାରେ।

ତେଣୁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀର ସ୍ଥିତି, ତେଲ ଯୋଗାଣ ଓ IMFର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅର୍ଥନୈତିକ ଆକଳନ ଉପରେ ବିଶ୍ୱ ବଜାରର ନଜର ରହିବ।