ପାରାଗୁଏ: ବ୍ୟାଙ୍କ ଦେବାଳିଆକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ଝଡ଼

ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକୀୟ ଦେଶ ପାରାଗୁଏରେ ଏକ ବଡ଼ ବ୍ୟାଙ୍କିଂ ସଙ୍କଟ ଏବେ ରାଜନୈତିକ ସଙ୍କଟର ରୂପ ନେଇଛି। ଦେଶର ପ୍ରମୁଖ ଡିଜିଟାଲ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ୟୁଏନୋ (Ueno Bank) ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିବା ପରେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଗ୍ରାହକ ନିଜ ଜମା ଟଙ୍କା ଉଠାଇବାରେ ଅସୁବିଧାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି। ଏହି ଘଟଣା ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ମଧ୍ୟ ହଇଚଇ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।

ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇସ୍ତଫା, ପରେ ମହାଭିଯୋଗ

ୟୁଏନୋ ବ୍ୟାଙ୍କର ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଖରାପ ହେବା ପରେ ନଭେମ୍ବର ୩ ତାରିଖରେ ପାରାଗୁଏର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏହାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନିଜ ହାତକୁ ନେଇଥିଲା। ବ୍ୟାଙ୍କର ଋଣ ପ୍ରଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ ଆର୍ଥିକ କାରବାରରେ ଅନିୟମିତତା ଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଉଠିଥିଲା।

ଏହି ବିବାଦରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସାଣ୍ଟିଆଗୋ ପେନାଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲା। ନଭେମ୍ବର ୫ ତାରିଖରେ ସେ ଦେଶର ସ୍ଥିରତା ଓ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଇସ୍ତଫା ଦେବାକୁ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ବିରୋଧୀ ଦଳ ତାଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ମହାଭିଯୋଗ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇଥିଲେ।

ଶେଷରେ ନଭେମ୍ବର ୬ ତାରିଖରେ ପାରାଗୁଏର ସିନେଟ୍ରେ ଉପସ୍ଥିତ ୪୪ ଜଣ ସଦସ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପଦରୁ ହଟାଇବା ସପକ୍ଷରେ ଭୋଟ୍ ଦେଇଥିଲେ। ଫଳରେ ପେନାଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପଦର ଅନ୍ତ ଘଟିଥିଲା।

ନୂଆ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେଲେ ପେଡ୍ରୋ ଆଲିଆନା

ସାଣ୍ଟିଆଗୋ ପେନାଙ୍କୁ ପଦରୁ ହଟାଯିବା ପରେ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପେଡ୍ରୋ ଆଲିଆନା ଦେଶର ନୂଆ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭାବେ ଶପଥ ନେଇଛନ୍ତି। ସେ ୨୦୨୮ ଅଗଷ୍ଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବଶିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ତୁଲାଇବେ।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ପେନାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଆର୍ଥିକ ଅନିୟମିତତା, ପଦବୀର ଅପବ୍ୟବହାର ଓ ପ୍ରଭାବ ଖଟାଇବା ଭଳି ଅଭିଯୋଗର ତଦନ୍ତ ଚାଲିଛି। ତାଙ୍କୁ ଗୃହବନ୍ଦୀ ରଖି ପଚରାଉଚରା କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି। ତେବେ ପେନା ନିଜ ବିରୋଧରେ ଥିବା ଅଭିଯୋଗକୁ ଖଣ୍ଡନ କରିଛନ୍ତି।

୩୦ ଲକ୍ଷ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଟଙ୍କା ଅଟକିଲା

ୟୁଏନୋ ବ୍ୟାଙ୍କରେ ପ୍ରାୟ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟ ଥିଲା। ପାରାଗୁଏର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୬୫ ଲକ୍ଷ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହି ସଙ୍କଟର ପ୍ରଭାବ ଦେଶର ବହୁ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ିଛି।

ବ୍ୟାଙ୍କରେ ସରକାରୀ ସଂସ୍ଥା ଓ ପେନ୍ସନ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପାଣ୍ଠିର ପ୍ରାୟ ୮୫୦ ନିୟୁତ ଡଲାର ମଧ୍ୟ ରହିଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ସାଧାରଣ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସହ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ କର୍ମଚାରୀ ଓ ସରକାରୀ ପାଣ୍ଠି ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି।

୨୭ ଜଣଙ୍କ ବିରୋଧରେ ମାମଲା

ବ୍ୟାଙ୍କର ଆର୍ଥିକ କାରବାରକୁ ନେଇ ତଦନ୍ତ ଜୋରଦାର ହୋଇଛି। ବ୍ୟାଙ୍କର ଅଧିକାରୀ ଓ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସମେତ ୨୭ ଜଣଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯୋଗ ଆସିଛି। ବିଶ୍ୱାସଭଙ୍ଗ ଓ ଠକେଇ ଉଦ୍ୟମ ଭଳି ଅଭିଯୋଗରେ କେତେକ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଛି।

ବ୍ୟାଙ୍କର ପତନ ପରେ ରାଜଧାନୀ ଆସୁନସିଅନ୍ରେ ଜମାକାରୀମାନେ ରାସ୍ତାକୁ ଓହ୍ଲାଇ ପ୍ରତିବାଦ କରିଥିଲେ। ସରକାର ଜମାକାରୀଙ୍କ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ ପାଇଁ ଗ୍ୟାରେଣ୍ଟି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଣିଥିବା ବେଳେ ଛୋଟ ଜମାକାରୀଙ୍କୁ ପ୍ରାଥମିକ ଭାବେ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।

ଏକ ବ୍ୟାଙ୍କର ପତନ କିପରି ଗୋଟିଏ ଦେଶର ରାଜନୈତିକ ନେତୃତ୍ୱକୁ ଦୋହଲାଇ ଦେଇପାରେ, ପାରାଗୁଏର ଏହି ଘଟଣା ତାହାର ଏକ ବଡ଼ ଉଦାହରଣ ପାଲଟିଛି।