ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆଗାମୀ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବଜେଟ୍ ପୂର୍ବରୁ ସେୟାର ବଜାରରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା କର ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର୍ ଧରିଛି। ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ପୁଞ୍ଜି ଲାଭ କର (LTCG) ଏବଂ ସିକ୍ୟୁରିଟିଜ୍ ଟ୍ରାଞ୍ଜାକ୍ସନ୍ ଟ୍ୟାକ୍ସ (STT)ର ସମୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ନିବେଶକଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଦାବି ଉଠୁଥିବା ବେଳେ ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମଳା ସୀତାରମଣ ଏହି ବିଷୟରେ ମତାମତ ଶୁଣିବାକୁ ସରକାର ପ୍ରସ୍ତୁତ ବୋଲି ସଙ୍କେତ ଦେଇଛନ୍ତି।

ଅକ୍ଟୋବର ୧୩ରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଆୟୋଜିତ Bloomberg New Economy Forumରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠିଥିଲା। ସୀତାରମଣ କହିଥିଲେ ଯେ ପୁଞ୍ଜି ଲାଭ କର, STT ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ସମ୍ପତ୍ତି ବର୍ଗ ଉପରେ କର ଲାଗୁ କରିବାର ପଦ୍ଧତି ନେଇ ଦେଶ ଓ ବିଦେଶର ନିବେଶକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଛି। ଆଗାମୀ ବଜେଟ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବାରୁ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ସେ ଏବେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମତ ଦେବାରୁ ବିରତ ରହିଛନ୍ତି।

LTCG ଓ STT କ’ଣ?

LTCG ହେଉଛି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ରଖାଯାଇଥିବା ଯୋଗ୍ୟ ନିବେଶ ବିକ୍ରି କରି ହେଉଥିବା ଲାଭ ଉପରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା କର। ଅନ୍ୟପଟେ, STT ହେଉଛି ସେୟାର ଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସିକ୍ୟୁରିଟିଜ୍‌ର କାରବାର ଉପରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା କର।

ବର୍ତ୍ତମାନର ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସର୍ତ୍ତ ପୂରଣ କରୁଥିବା ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ଇକ୍ୱିଟି ସେୟାରର ବାର୍ଷିକ ₹୧.୨୫ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଯୋଗ୍ୟ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ପୁଞ୍ଜି ଲାଭ ଉପରେ ୧୨.୫% କର ଲାଗୁ ହୁଏ। STT କାରବାର ସହ ଜଡ଼ିତ ଥିବାରୁ ନିବେଶକଙ୍କ ମୋଟ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ କର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଲାଭ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ।

ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ଅର୍ଥ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଚିନ୍ତାର କାରଣ

ଭାରତୀୟ ଇକ୍ୱିଟି ବଜାରରୁ ବିଦେଶୀ ପୋର୍ଟଫୋଲିଓ ନିବେଶକ (FPI)ଙ୍କ ଅର୍ଥ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଏହି ଆଲୋଚନାକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୁଧ ହାର, ଡଲାରର ଶକ୍ତି, ଟଙ୍କାର ବିନିମୟ ମୂଲ୍ୟ, କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ଲାଭ ଏବଂ ବଜାର ମୂଲ୍ୟାୟନ ଭଳି ଅନେକ କାରଣ ନିବେଶକଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ। କର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଗୋଟିଏ ଉପାଦାନ।

ବଜାର ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, କର ନିୟମ ସରଳ ଓ ସ୍ଥିର ରହିଲେ ଦେଶୀୟ ଓ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସ ବଢ଼ିପାରେ। ତେବେ କେବଳ କର ହ୍ରାସ କରିଦେଲେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶ ପୁଣି ବଢ଼ିବ ବୋଲି ନିଶ୍ଚିତ କୁହାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।

ବଜେଟ୍‌ରେ କ’ଣ ଆଶା କରୁଛନ୍ତି ନିବେଶକ?

କିଛି ବିଶେଷଜ୍ଞ LTCG କରରେ ରିଆତି, STTର ସମୀକ୍ଷା କିମ୍ବା ନିବେଶକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ନିୟମ ଆଣିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। SBI Research ମଧ୍ୟ ଇକ୍ୱିଟି ଉପରେ LTCG କର ଉଚ୍ଛେଦ କରିବା ଏବଂ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ନିବେଶ ପାଇଁ ହୋଲ୍ଡିଂ ପିରିୟଡ୍ ବଢ଼ାଇବା ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛି।

ଯଦି କରରେ ରିଆତି ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ନିବେଶକଙ୍କ କର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଲାଭ ବଢ଼ିପାରେ। କିନ୍ତୁ ସରକାରଙ୍କ ରାଜସ୍ୱ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ। ତେଣୁ ନିବେଶକଙ୍କୁ ସହାୟତା କରିବା ସହ ସରକାରଙ୍କ ରାଜସ୍ୱ ଆବଶ୍ୟକତା ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ରଖିବା ଏକ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ୍ ହେବ।

କର ହ୍ରାସ ନେଇ ଏବେ କୌଣସି ନିଶ୍ଚିତ ଘୋଷଣା ନାହିଁ

ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ମନ୍ତବ୍ୟକୁ କର ହ୍ରାସ କିମ୍ବା LTCG ଉଚ୍ଛେଦର ନିଶ୍ଚିତ ସଙ୍କେତ ଭାବେ ନେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ସରକାର ନିବେଶକଙ୍କ ମତାମତ ଶୁଣିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଥିବା କହିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ କୌଣସି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଘୋଷଣା କରିନାହାନ୍ତି।

ଆଗାମୀ ବଜେଟ୍‌ରେ ଏହି କର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ କିଛି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବ କି ନାହିଁ, ତାହା ସରକାରଙ୍କ ଆଲୋଚନା, ରାଜସ୍ୱ ଆକଳନ ଓ ନିବେଶ ପରିବେଶ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିଚାର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।