ଭାରତର ମହାକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ଆହୁରି ବ୍ୟାପକ କରିବା ଦିଗରେ ଇସ୍ରୋ ଏକ ବଡ଼ ଯୋଜନା ଉପରେ କାମ କରୁଛି। ଇସ୍ରୋ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭି. ନାରାୟଣନଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ୨୦୨୯ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତରେ ୪ଟି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ଲଞ୍ଚ୍ ପ୍ୟାଡ୍ ରହିବ। ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ଉପଗ୍ରହ ପ୍ରକ୍ଷେପଣର ବଢୁଥିବା ଚାହିଦାକୁ ପୂରଣ କରିବା ସହ ଦେଶର ଘରୋଇ ମହାକାଶ ଶିଳ୍ପକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏହି ଯୋଜନାର ପ୍ରମୁଖ ଲକ୍ଷ୍ୟ।

ଚେନ୍ନାଇର ଏକ ଘରୋଇ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ସମାବର୍ତ୍ତନ ସମାରୋହରେ ଯୋଗଦେଇ ନାରାୟଣନ ଇସ୍ରୋର ଭବିଷ୍ୟତ ଯୋଜନା ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଆଗାମୀ ଦିନରେ ହଜାର ହଜାର ଉପଗ୍ରହ ପ୍ରକ୍ଷେପଣର ଆବଶ୍ୟକତା ବଢିବାକୁ ଥିବାରୁ ଭାରତକୁ ନିଜର ଲଞ୍ଚ୍ କ୍ଷମତା ବଢାଇବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଏଥିପାଇଁ ତାମିଲନାଡୁର ତୁତିକୋରିନ ଜିଲ୍ଲାର କୁଲାଶେଖରପଟ୍ଟିନମରେ ସ୍ମଲ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଲଞ୍ଚ୍ ଭେହିକଲ୍ (SSLV) ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୨,୦୦୦ ଏକର ଜମିରେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମହାକାଶ ପ୍ରକ୍ଷେପଣ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ବିକଶିତ କରାଯିବ। ଏହି କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସରେ ରକେଟ୍ ଓ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେସନ୍ ବିଲ୍ଡିଂ, ଲଞ୍ଚ୍ ପ୍ୟାଡ୍, ରେଳ ଟ୍ରାକ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ସହ ଟେଲିମେଟ୍ରି, ଟ୍ରାକିଂ ଏବଂ କମାଣ୍ଡ ସୁବିଧା ରହିବ। ପ୍ରସ୍ତାବିତ ୪ଟି ଲଞ୍ଚ୍ ପ୍ୟାଡ୍ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟ ୩ଟି କେଉଁଠାରେ ହେବ, ସେନେଇ ସେ ବିସ୍ତୃତ ସୂଚନା ଦେଇନାହାନ୍ତି।

ନାରାୟଣନ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଇସ୍ରୋର ଘରୋଇକରଣ କରାଯିବ ନାହିଁ। ତେବେ ମହାକାଶ କ୍ଷେତ୍ରର ବଢୁଥିବା ଚାହିଦା ପୂରଣ ପାଇଁ ଘରୋଇ କମ୍ପାନି ଓ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ସହ ଅଧିକ ସହଯୋଗ ଆବଶ୍ୟକ। ଇସ୍ରୋ ଏହି କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକୁ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନ ଓ ବିଶେଷଜ୍ଞତା ଯୋଗାଇ ସହଯୋଗ କରିବ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ମହାକାଶ ଶିଳ୍ପର ବିକାଶ ସହ ହଜାର ହଜାର ପ୍ରଯୁକ୍ତିଭିତ୍ତିକ ନିଯୁକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ଆଶା ରହିଛି।

ଗଗନଯାନକୁ ନେଇ ବଡ଼ ପ୍ରସ୍ତୁତି

ଗଗନଯାନ ମିଶନକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଇସ୍ରୋ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚଳାଇଛି। ଆଗାମୀ ଦୁଇ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ମିଶନର ପ୍ରଥମ ମାନବବିହୀନ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହା ପରେ ମାନବ ମହାକାଶଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ପଠାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଆଉ ଦୁଇଟି ମାନବବିହୀନ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯିବ।

ଏହି ପରୀକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକରେ ବିଭିନ୍ନ ଚାପ, ତାପମାତ୍ରା ଓ ଆର୍ଦ୍ରତା ପରିସ୍ଥିତିରେ ପରିବେଶ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା, ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ, କ୍ରୁ ଏସ୍କେପ୍ ଓ ଉଦ୍ଧାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ମଡ୍ୟୁଲ୍ର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପରୀକ୍ଷା କରାଯିବ। ଗଗନଯାନ ପାଇଁ ଇସ୍ରୋ ପ୍ରାୟ ୮,୦୦୦ ପରୀକ୍ଷଣ ସଫଳତାର ସହ କରିଥିବା ନେଇ ନାରାୟଣନ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ମିଶନ ପାଇଁ ମନୋନୀତ ୪ ଜଣ ମହାକାଶଚାରୀ ବର୍ତ୍ତମାନ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ନେଉଛନ୍ତି।

ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୫ରେ ଭାରତ-ଜାପାନ ସହଯୋଗ

ଭବିଷ୍ୟତ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶନ ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଇସ୍ରୋ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୫ ଭାରତ ଓ ଜାପାନର ମହାକାଶ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର ସହଯୋଗରେ ପରିଚାଳିତ ହେବାକୁ ଥିବା ଏକ ମିଳିତ ଚନ୍ଦ୍ର ମିଶନ। ଏହି ମିଶନରେ ପ୍ରାୟ ୩୫୦ କିଲୋଗ୍ରାମ ଓଜନର ଏକ ରୋଭର ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠକୁ ପଠାଇବାର ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହି ରୋଭର ପ୍ରାୟ ୧୦୦ ଦିନ ଧରି ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠରେ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବ ବୋଲି ସୂଚନା ମିଳିଛି।

ଭାରତର ମହାକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବେ କେବଳ ସରକାରୀ ସଂସ୍ଥାରେ ସୀମିତ ନରହି ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ର, ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହଯୋଗକୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ ଇକୋସିଷ୍ଟମ ଆଡ଼କୁ ଆଗକୁ ବଢୁଛି। ଗଗନଯାନ, ନୂଆ ଲଞ୍ଚ୍ ପ୍ୟାଡ୍ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୫ ଭଳି ମିଶନ ଭାରତର ଆଗାମୀ ମହାକାଶ ଯାତ୍ରାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଇଲ୍ଷ୍ଟୋନ୍ ହୋଇପାରେ।