ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବିଶ୍ୱରେ ଗୋଟିଏ ପଟେ କୋଟି କୋଟି ଲୋକ ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବ ଓ ଭୋକର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବାବେଳେ ଅନ୍ୟପଟେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ନଷ୍ଟ ହେଉଛି କୋଟି କୋଟି ଟନ୍ ଖାଦ୍ୟ। ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ଏବେ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଦେଶର ସମସ୍ୟା ନୁହେଁ, ଏହା ବିଶ୍ୱର ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା, ଅର୍ଥନୀତି ଓ ପରିବେଶ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ ପାଲଟିଛି।
ପ୍ରକାଶିତ ଦେଶୱାରୀ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ, ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟରେ ଚୀନ୍ ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି। ଏହା ପଛକୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି ଭାରତ। ଆମେରିକା ଏହି ତାଲିକାରେ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି। ଚୀନ୍ରେ ବର୍ଷକୁ ପ୍ରାୟ ୧୦୮.୬ ନିୟୁତ ଟନ୍ ଓ ଭାରତରେ ୭୮.୧ ନିୟୁତ ଟନ୍ ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଉଥିବା ଆକଳନ ହୋଇଛି।
ଦେଶ ଅନୁସାରେ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟର ମୋଟ ପରିମାଣକୁ ଦେଖିଲେ ଚୀନ୍ ସବୁଠାରୁ ଆଗରେ ରହିଛି। ଏହାର ବାର୍ଷିକ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ପ୍ରାୟ ୧୦୮.୬ ନିୟୁତ ଟନ୍ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିବା ଭାରତରେ ପ୍ରାୟ ୭୮.୧ ନିୟୁତ ଟନ୍ ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଉଛି। ଆମେରିକାରେ ଏହି ପରିମାଣ ପ୍ରାୟ ୨୪.୭ ନିୟୁତ ଟନ୍।
ଏହି ତିନି ଦେଶର ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ଖାଦ୍ୟ ବ୍ୟବହାରର ପରିମାଣ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥିବାରୁ ମୋଟ ଅପଚୟ ତଥ୍ୟକୁ ଜଣପିଛା ଅପଚୟ ସହ ମିଶାଇ ଦେଖିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ। ଜଣପିଛା ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟର ଆକଳନରେ ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥାନ ଅଲଗା ହୋଇପାରେ।
ପ୍ରକାଶିତ ତାଲିକାରେ ମୋଟ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟର ଆକଳନ ଅନୁସାରେ ଶୀର୍ଷ ୧୦ ଦେଶର ସ୍ଥାନ ଏହିପରି:
୧.ଚୀନ୍:ପ୍ରାୟ ୧୦୮.୬ ନିୟୁତ ଟନ୍୨.ଭାରତ:ପ୍ରାୟ ୭୮.୧ ନିୟୁତ ଟନ୍୩.ଆମେରିକା:ପ୍ରାୟ ୨୪.୭ ନିୟୁତ ଟନ୍୪.ବ୍ରାଜିଲ୍:ପ୍ରାୟ ୨୦.୨ ନିୟୁତ ଟନ୍୫.ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ:ପ୍ରାୟ ୧୪.୭ ନିୟୁତ ଟନ୍୬.ଜର୍ମାନୀ:ପ୍ରାୟ ୬.୫ ନିୟୁତ ଟନ୍୭.ରୁଷିଆ:ପ୍ରାୟ ୪.୮ ନିୟୁତ ଟନ୍୮.ଫିଲିପାଇନ୍ସ:ପ୍ରାୟ ୨.୯ ନିୟୁତ ଟନ୍୯.ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା:ପ୍ରାୟ ୨.୮ ନିୟୁତ ଟନ୍୧୦.ଘାନା:ପ୍ରାୟ ୨.୮ ନିୟୁତ ଟନ୍।
ଏହି ତାଲିକାରେ ଚୀନ୍ ଓ ଭାରତର ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ଅନ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ତୁଳନାରେ ଯଥେଷ୍ଟ ଅଧିକ। ତେବେ ଏହା ମୋଟ ଅପଚୟର ଆକଳନ; ଜଣପିଛା ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟର ତାଲିକା ନୁହେଁ।
ଜାତିସଂଘର ପରିବେଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (UNEP) ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରକାଶିତFood Waste Index Report 2024ଅନୁସାରେ, ୨୦୨୨ରେ ବିଶ୍ୱରେ ଘରୋଇ ସ୍ତର, ହୋଟେଲ୍ ଓ ଖାଦ୍ୟ ସେବା କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟକୁ ମିଶାଇ ପ୍ରାୟ ୧.୦୫ ବିଲିୟନ୍ ଟନ୍ ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ଅର୍ଥ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ପିଛା ବର୍ଷକୁ ପ୍ରାୟ ୧୩୨ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ହୋଇଥିଲା।
ଏହି ରିପୋର୍ଟରେ ଖାଦ୍ୟ ସହ ତାହାର ଅଖାଦ୍ୟ ଅଂଶ ଯଥା ହାଡ଼, ଚୋପା ଓ ଖୋଳ ମଧ୍ୟ ଗଣନା କରାଯାଇଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହି ଆକଳନ କେବଳ ଖାଇବାଯୋଗ୍ୟ ଖାଦ୍ୟର ପରିମାଣକୁ ଦର୍ଶାଏ ନାହିଁ।
UNEP ରିପୋର୍ଟର ସବୁଠାରୁ ଚିନ୍ତାଜନକ ତଥ୍ୟ ହେଉଛି, ବିଶ୍ୱର ମୋଟ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଅଂଶ ଘରୋଇ ସ୍ତରରେ ହେଉଛି।
ଘରୋଇ ସ୍ତର:୬୦ ପ୍ରତିଶତ ବା ୬୩୧ ନିୟୁତ ଟନ୍
ହୋଟେଲ୍ ଓ ଖାଦ୍ୟ ସେବା କ୍ଷେତ୍ର:୨୮ ପ୍ରତିଶତ ବା ୨୯୦ ନିୟୁତ ଟନ୍
ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟ:୧୨ ପ୍ରତିଶତ ବା ୧୩୧ ନିୟୁତ ଟନ୍।
ଏହି ତଥ୍ୟରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେଉଛି ଯେ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ରୋକିବା ପାଇଁ କେବଳ ସରକାର କିମ୍ବା ବ୍ୟବସାୟୀ ନୁହେଁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିବାରକୁ ମଧ୍ୟ ସଚେତନ ହେବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ମୋଟ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟରେ ଭାରତ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜଣପିଛା ଅପଚୟର ତଥ୍ୟ ଭିନ୍ନ ଚିତ୍ର ଦେଖାଉଛି। ପ୍ରକାଶିତ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ, ଭାରତରେ ଜଣପିଛା ବାର୍ଷିକ ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ପ୍ରାୟ ୫୫ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଥିବାବେଳେ ଆମେରିକାରେ ଏହା ପ୍ରାୟ ୭୩ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଏବଂ ଚୀନ୍ରେ ପ୍ରାୟ ୭୬ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ବୋଲି ତାଲିକାରେ ଦର୍ଶାଯାଇଛି।
ଏଥିରୁ ଜଣାପଡ଼ୁଛି ଯେ ମୋଟ ଅପଚୟରେ ଭାରତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥିବାର ଏକ ବଡ଼ କାରଣ ଏହାର ବିଶାଳ ଜନସଂଖ୍ୟା। ତେଣୁ ଦେଶ ଅନୁସାରେ ମୋଟ ପରିମାଣ ଓ ଜଣପିଛା ଅପଚୟକୁ ଅଲଗା ଭାବେ ବୁଝିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେବା କେବଳ ଖାଦ୍ୟର କ୍ଷତି ନୁହେଁ। ଏହାକୁ ଉତ୍ପାଦନ, ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ, ପରିବହନ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଜଳ, ଜମି, ଶକ୍ତି ଓ ଶ୍ରମ ମଧ୍ୟ ଅପଚୟ ହୋଇଥାଏ। ଖାଦ୍ୟ ଆବର୍ଜନା ଭାବେ ଲ୍ୟାଣ୍ଡଫିଲ୍ରେ ପହଞ୍ଚି ପଚିବା ସମୟରେ ମିଥେନ୍ ଭଳି ଗ୍ରୀନ୍ହାଉସ୍ ଗ୍ୟାସ୍ ନିର୍ଗତ ହୋଇଥାଏ।
UNEP ଅନୁସାରେ, ଖାଦ୍ୟ କ୍ଷତି ଓ ଅପଚୟ ମିଶି ବିଶ୍ୱର ବାର୍ଷିକ ଗ୍ରୀନ୍ହାଉସ୍ ଗ୍ୟାସ୍ ନିର୍ଗମନର ପ୍ରାୟ ୮ରୁ ୧୦ ପ୍ରତିଶତ ପାଇଁ ଦାୟୀ। ଏହା ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ କୃଷିଜମିର ସମ୍ବଳକୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି।
ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟର ଆଉ ଏକ ଗମ୍ଭୀର ଦିଗ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱରେ ଏବେ ବି ବିପୁଳ ସଂଖ୍ୟକ ଲୋକ ଭୋକ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଅନିରାପତ୍ତାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି। UNEPର ୨୦୨୪ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ୨୦୨୨ରେ ପ୍ରତିଦିନ ଘରୋଇ ସ୍ତରରେ ନଷ୍ଟ ହେଉଥିବା ଖାଦ୍ୟର ପରିମାଣ ଏକ ବିଲିୟନ୍ରୁ ଅଧିକ ଭୋଜନ ସହ ସମାନ ଥିଲା। ସେହି ସମୟରେ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୭୮୩ ନିୟୁତ ଲୋକ ଭୋକରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲେ।
ଏହି ବିରୋଧାଭାସ ଖାଦ୍ୟର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର, ବଣ୍ଟନ ଓ ସଂରକ୍ଷଣର ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଉଛି।
ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ କମାଇବା ପାଇଁ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ କିଛି ସରଳ ଅଭ୍ୟାସ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରେ। ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ରୋଷେଇ କରିବା, କିଣିବା ପୂର୍ବରୁ ଘରେ ଥିବା ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଯାଞ୍ଚ କରିବା, ଅବଶିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟକୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଓ ଖାଦ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇପାରେ।
ବଡ଼ ହୋଟେଲ୍, ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଓ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଖାଦ୍ୟର ଚାହିଦା ଅନୁସାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଓ ବଣ୍ଟନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଅତିରିକ୍ତ ଖାଦ୍ୟକୁ ନିରାପଦ ଭାବେ ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚାଇବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇପାରେ।
ଖାଦ୍ୟ ଅପଚୟ ରୋକିବା କେବଳ ଅର୍ଥ ସଞ୍ଚୟର ବିଷୟ ନୁହେଁ; ଏହା ଭୋକ ହ୍ରାସ, ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଆଗାମୀ ପିଢ଼ି ପାଇଁ ସମ୍ବଳ ସଂରକ୍ଷଣ ସହ ଜଡ଼ିତ।
ଦୀପାବଳି ପରେ ସୁନା-ରୁପା ବଜାରରେ ବଡ଼ ହଲଚଲ୍ ନୂଆଦିଲ୍ଲ...
SBI Clerk Prelims Result 2026: ରେଜଲ୍ଟକୁ ଅପେକ୍ଷା, ଆ...
ଭୟଙ୍କର ରୂପ ନେଉଛି ବାତ୍ୟା ‘ଅକଭାନ୍’! ୨୦ରେ...
ଇଥାନଲ୍ ପେଟ୍ରୋଲ୍‌କୁ ନେଇ ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ଗଡ଼କରୀଙ୍କ ଜ...
ସରକାରୀ ନିଯୁକ୍ତି ପରୀକ୍ଷାରେ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବଡ଼ ବ୍ୟବହାର...
ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ସୃଷ୍ଟ ବାତ୍ୟା ‘ଅକଭାନ୍’କୁ ନ...
NRI ନାବିକଙ୍କ ପାଇଁ NPS KYC ନିୟମରେ କୋହଳ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ...
Nvidiaର CEO ଚୟନକୁ ନେଇ ବେଜୋସ୍‌ଙ୍କ ବଡ଼ ପରାମର୍ଶ...