ଭାରତୀୟ ସେନାର ଆଧୁନିକୀକରଣ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ

ଜୈସଲମେର, ରାଜସ୍ଥାନ: ବଦଳୁଥିବା ବିଶ୍ୱ ସୁରକ୍ଷା ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧର ନୂଆ ଆହ୍ୱାନକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭାରତୀୟ ସଶସ୍ତ୍ର ବାହିନୀକୁ ଅଧିକ ଆଧୁନିକ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ସମ୍ପନ୍ନ କରିବା ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ମଙ୍ଗଳବାର ରାଜସ୍ଥାନର ଜୈସଲମେରଠାରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ପରାମର୍ଶଦାତା କମିଟି ବୈଠକରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରିଛନ୍ତି।

ବୈଠକର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ଭାରତୀୟ ସଶସ୍ତ୍ର ବାହିନୀର ଆଧୁନିକୀକରଣ, ନୂଆ ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବ୍ୟବହାର, ଦେଶୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ପାଦନକୁ ମଜବୁତ କରିବା ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତର ସୁରକ୍ଷା ଆହ୍ୱାନ ପାଇଁ ସେନାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା।

ଯୁଦ୍ଧରେ ଡ୍ରୋନ୍, ମିସାଇଲ୍ ଓ ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସର ବଢ଼ୁଛି ଭୂମିକା

ବୈଠକରେ ନିଜ ଉଦ୍ଘାଟନୀ ଅଭିଭାଷଣରେ ରାଜନାଥ ସିଂହ କହିଥିଲେ ଯେ ବିଶ୍ୱରେ ସୁରକ୍ଷା ସମୀକରଣ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବଦଳୁଛି। ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଭାରତର ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରାଥମିକତା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପଡ଼ୁଛି। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଡ୍ରୋନ୍, ମିସାଇଲ୍ ଓ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ୁଛି।

ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧ କେବଳ ପାରମ୍ପରିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁନାହିଁ। ମାନବବିହୀନ ବିମାନ ବ୍ୟବସ୍ଥା, କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା (AI), ସାଇବର ପ୍ରଯୁକ୍ତି, ମହାକାଶ ଆଧାରିତ କ୍ଷମତା ଓ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଯୁଦ୍ଧ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ତେଣୁ ଭାରତୀୟ ସେନାକୁ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତିତ ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ସହ ଖାପ ଖୁଆଇବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ବୈଠକରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବଜେଟ୍ ₹୭.୮୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି

ସେନାର ଆଧୁନିକୀକରଣ ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ସମ୍ବଳର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ। ୨୦୨୬-୨୭ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବଜେଟ୍କୁ ରେକର୍ଡ ₹୭.୮୫ ଲକ୍ଷ କୋଟିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଛି। ଏଥିରୁ ₹୨.୧୯ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଆଧୁନିକୀକରଣ ଓ ନୂଆ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉପକରଣ କ୍ରୟ ପାଇଁ ପୁଞ୍ଜି ବ୍ୟୟ ଭାବେ ରଖାଯାଇଛି।

ଏହି ଅର୍ଥ ସେନାର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବା ସହ ଦେଶର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପ ଓ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବାରେ ସହାୟକ ହେବ ବୋଲି ସରକାରଙ୍କ ଆଭିମୁଖ୍ୟ। ତେବେ ବଜେଟ୍ର ଫଳପ୍ରଦ ବ୍ୟବହାର ଓ ଜରୁରୀ ସାମରିକ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବା ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ଜରୁରୀ।

ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ପାଦନରେ ଭାରତର ଅଗ୍ରଗତି

ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆତ୍ମନିର୍ଭରତା ହାସଲ କରିବାକୁ ସରକାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛନ୍ତି। ରାଜନାଥ ସିଂହଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ୨୦୧୪-୧୫ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ପାଦନ ₹୪୬,୪୨୯ କୋଟି ଥିବା ବେଳେ ୨୦୨୫-୨୬ରେ ଏହା ରେକର୍ଡ ₹୧.୭୮ ଲକ୍ଷ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚିଛି।

ସେହିପରି ୨୦୧୪ରେ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରପ୍ତାନି ₹୨,୦୦୦ କୋଟିରୁ କମ୍ ଥିଲା। ଏବେ ଏହା ପ୍ରାୟ ₹୪୦,୦୦୦ କୋଟିକୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ସରକାରଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ୨୦୨୯ ସୁଦ୍ଧା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଉତ୍ପାଦନକୁ ₹୩ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଏବଂ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରପ୍ତାନିକୁ ₹୫୦,୦୦୦ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚାଇବା। ଏଥିପାଇଁ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀ, ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ ଏବଂ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର ଭୂମିକା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।

DRDO ଓ ଘରୋଇ ଶିଳ୍ପକୁ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ

ଆଧୁନିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଓ ସାମରିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିକାଶରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶ ସଂଗଠନ (DRDO) ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ନିଭାଉଛି। ନୂଆ ଅସ୍ତ୍ର, ମିସାଇଲ୍ ଓ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିକାଶ ସହିତ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସେନାର ବାସ୍ତବ ଆବଶ୍ୟକତା ସହ ଯୋଡ଼ିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି।

ଏହା ସହିତ ଘରୋଇ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ ଦେବା ଦ୍ୱାରା ଦେଶ ଭିତରେ ଗବେଷଣା, ଡିଜାଇନ୍, ଉତ୍ପାଦନ ଓ ନୂଆ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ିବ ବୋଲି ସରକାର ଆଶା ରଖିଛନ୍ତି।

ଏହି ଆଭିମୁଖ୍ୟର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବିଦେଶୀ ଉତ୍ସ ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ନିର୍ଭରତା କମାଇବା ଏବଂ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଦେଶ ଭିତରେ ବିକଶିତ କରିବା।

ନୂଆ ସାମରିକ ଗଠନ ଓ ମାନବ ସମ୍ବଳ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ

ସେନାର ଆଧୁନିକୀକରଣ କେବଳ ନୂଆ ଅସ୍ତ୍ର କିଣିବାରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ସେନାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତା, ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରସ୍ତୁତି, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଏବଂ ତିନି ସେନା ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ବଢ଼ାଇବା ମଧ୍ୟ ଏହାର ଅଂଶ।

ରାଜନାଥ ସିଂହ ଭାରତୀୟ ସେନାର ‘ଅସନି’, ‘ଭୈରବ’ ଓ ‘ଶକ୍ତିବାଣ’ ପ୍ଲାଟୁନ୍ ପରି ନୂଆ ଗଠନଗୁଡ଼ିକର ଉଦାହରଣ ଦେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ବଦଳୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ଓ ଆଧୁନିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତାର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ସେନାର ଗଠନ ଓ କାର୍ଯ୍ୟପ୍ରଣାଳୀରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଉଛି।

ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଓ ଆର୍ଥିକ ସମ୍ବଳ ସହିତ ସେନାର ଯବାନମାନଙ୍କ ଦକ୍ଷତା, ପ୍ରସ୍ତୁତି ଓ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ଜରୁରୀ।

ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ଯୋଜନା

ବୈଠକରେ ଲୋକସଭା ଓ ରାଜ୍ୟସଭାର ସାଂସଦମାନେ ନିଜ ମତାମତ ଓ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଥିଲେ। ସେନାର ଜରୁରୀ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବା, ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ବଢ଼ାଇବା ଏବଂ ଆଧୁନିକୀକରଣର ପ୍ରଗତିକୁ ନିୟମିତ ସମୀକ୍ଷା କରିବା ଉପରେ ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିଲା।

ବୈଠକରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ସଞ୍ଜୟ ସେଠ୍, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସଚିବ ରାଜେଶ କୁମାର ସିଂହଙ୍କ ସମେତ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ ଓ ସାମରିକ ଅଧିକାରୀମାନେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ।

ସାମଗ୍ରିକ ଭାବେ, ଭାରତୀୟ ସଶସ୍ତ୍ର ବାହିନୀକୁ ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି, ସ୍ୱଦେଶୀ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଦକ୍ଷ ମାନବ ସମ୍ବଳରେ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏହି ବୈଠକର ମୁଖ୍ୟ ବାର୍ତ୍ତା। ଏହାର ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ବିଭିନ୍ନ ସୁରକ୍ଷା ଆହ୍ୱାନର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଅଧିକ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା।