ସ୍କୁଲ୍ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଭବିଷ୍ୟତର AI-ଭିତ୍ତିକ ପରିବେଶ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଦିଗରେ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛିNational Council of Educational Research and Training (NCERT)। କ୍ଲାସ୍ ୯ରୁ ୧୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ NCERTComputational Thinking (CT) ଓ Artificial Intelligence (AI)ଉପରେ ଏକ introductory module ବିକଶିତ କରିଛି। ଏହା ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଏବଂNational Education Policy (NEP) 2020ର ଦିଗଦର୍ଶନ ସହ ସମନ୍ୱିତ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛି।

ପୂର୍ବ ଜ୍ଞାନ ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ

ଏହି ମଡ୍ୟୁଲ୍କୁ ଏଭଳି ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି ଯେAI କିମ୍ବା କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିଷୟର ପୂର୍ବ ଜ୍ଞାନ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଏହାକୁ ବୁଝିପାରିବେ। ଏଥିରେ AI କିପରି କାମ କରେ, ବାସ୍ତବ ଜୀବନରେ ଏହାର ବ୍ୟବହାର କେଉଁଠି ହୁଏ, ଏହାର ସମ୍ଭାବନା ଓ ସୀମା କ’ଣ—ସେସବୁର ମୌଳିକ ଧାରଣା ଦିଆଯିବ।

Activity-based learning ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ

ମଡ୍ୟୁଲ୍ରେ କେବଳ ପାଠ୍ୟଭିତ୍ତିକ ଶିକ୍ଷା ନୁହେଁ,ଅନୁଭୂତିମୂଳକ ଓ activity-based learningକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି। ଆଲୋଚନା, practical exercises, experiments ଓ self-reflection ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ମାଧ୍ୟମରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ବିଷୟ ବୁଝାଇବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ଏହି activities digital devices ବ୍ୟବହାର କରି କିମ୍ବା ସେଗୁଡ଼ିକ ବିନା ମଧ୍ୟ କରାଯାଇପାରିବ। ତେଣୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସୁବିଧା ଥିବା ସ୍କୁଲ୍ର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଏଥିରୁ ଲାଭ ପାଇପାରିବେ।

Computational Thinking କ’ଣ ଶିଖିବେ?

ମଡ୍ୟୁଲ୍ରେ Computational Thinkingକୁସମସ୍ୟାକୁ ଚିହ୍ନଟ କରି ଏହାର ସମାଧାନକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଓ ତାର୍କିକ ଉପାୟରେ ଖୋଜିବାର ଏକ ପଦ୍ଧତିଭାବେ ବୁଝାଯାଇଛି।

ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କର—

• Critical Thinking

• Creativity

• Problem-solving

• Logical thinking

• AI literacy

ଭଳି କୌଶଳ ବିକାଶ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯିବ।

AIର ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ଦାୟିତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବହାର

ଏହି ମଡ୍ୟୁଲ୍ର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ହେଉଛିAIର safe and responsible use। ଏଥିରେ data privacy, misinformation, fairness, digital security ଏବଂ AI ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା informationର critical verification ଭଳି ବିଷୟ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି।

ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ AI ଦ୍ୱାରା ମିଳୁଥିବା ତଥ୍ୟକୁ ଆଖିବୁଜି ବିଶ୍ୱାସ ନକରି, ତାହାରସଠିକତା ଓ ବିଶ୍ୱସନୀୟତା ଯାଞ୍ଚ କରିବାଶିଖିବେ। ଏଥିସହିତ technology-based learningରେ human judgement, creativity ଓ ethical responsibilityର ଗୁରୁତ୍ୱ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଜୋର ଦିଆଯାଇଛି।

NEP 2020 ସହ ସମନ୍ୱିତ

AI ଓ Computational Thinking ଉପରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପNEP 2020ର technical awareness ଓ 21st-century skills ବିକାଶ ଉପରେ ଥିବା ଗୁରୁତ୍ୱ ସହ ସମନ୍ୱିତ। NCERTର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ନୂଆ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକୁ କେବଳ ବ୍ୟବହାର କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହାକୁବୁଝିବା, ବିବେକପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଓ ଏଥିସହ ଜଡ଼ିତ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜକୁ ଦାୟିତ୍ୱର ସହ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା।

ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଫଳରେ ସ୍କୁଲ୍ ସ୍ତରରେ AI literacy ସହ critical thinking ଓ problem-solving ଭଳି କୌଶଳକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବାର ରାସ୍ତା ଖୋଲିବ।